Meest beroemde schilderijen ter wereld, de top 100
Meest beroemde schilderijen ter wereld, de top 100
Meer is het niet en minder ook niet dan de titel: Meest beroemde of beroemdste schilderijen ter wereld, de top 100. Maar wel heel erg mooi.
Dit artikel zal wel worden uitgebreid met meer informatie gedurende de jaren, al is dat natuurlijk niet geheel zeker… Maar geniet!
Lees hier → meer over kunst op deze website.
Hier → vind je 100 beroemdste schilders aller tijden op deze website.
Meest beroemde schilderijen ter wereld, de top 10
1. Mona Lisa (ca. 1503 / 1506) – Leonardo Da Vinci
Da Vinci: 1452 – 1519
Lees hier → het verhaal achter de glimlach van de Mona Lisa.
De Mona Lisa, ook wel La Gioconda genoemd, is een wereldberoemd schilderij van Leonardo da Vinci, waarschijnlijk geschilderd tussen 1503 en 1506. Het meesterwerk toont een vrouw met een mysterieuze glimlach en hangt tegenwoordig in het Louvre in Parijs.
De naam La Gioconda betekent “de echtgenote van il Giocondo” en verwijst naar Lisa Gherardini, de vrouw van Francesco di Bartolomeo di Zanobi del Giocondo, een Florentijnse zijdehandelaar. In het Frans werd dit vertaald naar La Joconde. Het schilderij is een symbool van de Renaissance.
Afmetingen: 77 cm x 53 cm
Waar te vinden? De Mona Lisa hangt in het Louvre in Parijs.
Leonardo da Vinci
Zie hier → de beroemdste schilderijen van Leonardo da Vinci op deze website.
2. De sterrennacht (1899) – Vincent van Gogh
Van Gogh: Zundert, 30 maart 1853 – Auvers-sur-Oise, 29 juli 1890
Ontdek hier → hoe Van Gogh de hemel liet dansen in De sterrennacht.
De Sterrennacht is een kunstwerk uit de postimpressionistische stroming. Het doek toont een dromerig, expressief nachtlandschap met een vurige sterrenhemel boven een stil dorp, geïnspireerd door het uitzicht vanuit Van Goghs kamer in de inrichting in Saint-Rémy-de-Provence.
De dynamische penseelstreken en intense kleuren symboliseren Van Goghs innerlijke strijd en creativiteit.
Afmetingen: 73 cm × 92 cm
Waar te vinden? Dit schilderij behoort tot de permanente collectie van het Museum of Modern Art in New York.
Vincent van Gogh – Zelfportret
Zie hier → de beroemdste schilderijen van Vincent van Gogh op deze website.
3. Guernica (1937) – Pablo Picasso
Picasso: Málaga, 25 oktober 1881 – Mougins, 8 april 1973
Reproductie van Guernica op een betegelde muur, Gernika, Spanje – Photo: Jules Verne Times Two | julesvernex2.com | CC-BY-SA-4.0
Ontdek hier → hoe Picasso de verschrikkingen van oorlog in beeld brengt.
Het schilderij Guernica van Pablo Picasso is een krachtig protest tegen de gruwelen van oorlog. Met de indrukwekkende afmetingen van 3,49 meter hoog en 7,76 meter breed toont het het bombardement op het Baskische stadje Guernica tijdens de Spaanse Burgeroorlog.
Het werk is uitgevoerd in zwart, wit en grijs, waardoor de emotionele impact wordt versterkt en de aandacht wordt gericht op de chaos en het lijden. Picasso koos voor een niet-realistische stijl, waarbij hij vervormde figuren en expressieve lijnen gebruikte om de wanhoop, angst en vernietiging van het bombardement over te brengen. Guernica blijft een symbool van pacifisme.
Afmetingen: 349 cm × 776 cm
Waar te vinden? Guernica wordt tentoongesteld in Museo Reina Sofía in Madrid.
Pablo Picasso
Zie hier → de beroemdste schilderijen van Picasso.
4. Skrik (1803) – Edvard Munch
De schreeuw
Munch: Laten (Hedmark), 12 december 1863 – Ekely bij Oslo, 23 januari 1944
Lees hier → meer over De Schreeuw: angst in kleur gegoten.
De Schreeuw (Skrik in het Noors) kent vier versies (drie schilderijen en een pastel) en een lithografie, gemaakt in 1893. Het werk is een van de meest aangrijpende en herkenbare uitingen van existentiële angst in de kunstgeschiedenis. Munch gebruikte levendige kleuren en vervormde lijnen om het intense gevoel van geestelijk leed en emotionele kwelling te vangen dat hij in zijn leven heeft ervaren.
De centrale figuur, met zijn handen tegen zijn gezicht, lijkt een universele schreeuw van angst uit te drukken, terwijl de achtergrond een vervreemdend, stormachtig landschap toont. De Schreeuw is een krachtig symbool van menselijke kwetsbaarheid.
Afmetingen: 91 cm × 73,5 cm
Waar te vinden? De oorspronkelijke versie van de schreeuw uit 1893 hangt in het Nationaal Kunstmuseum (Nasjonalgalleriet) in Oslo.
Edvard Munch
Zie hier → de beroemdste schilderijen van Edvard Munch op deze website.
5. De Nachtwacht (1642) – Rembrandt
Rembrandt: Leiden, 15 juli 1606 – Amsterdam, 4 oktober 1669
Hier → lees je meer over De Nachtwacht: licht breekt door duisternis
De Nachtwacht, officieel getiteld De compagnie van kapitein Frans Banninck Cocq en luitenant Willem van Ruytenburgh maakt zich gereed om uit te marcheren, is een van de beroemdste schilderijen van Rembrandt van Rijn. Dit schuttersstuk, voltooid in 1642, toont een Amsterdamse burgerwachtcompagnie in levendige beweging, wat een revolutionaire doorbraak was in de statische traditie van groepsportretten.
Het meesterwerk wordt gekenmerkt door dramatische licht-donkercontrasten (clair-obscur) en dynamische compositie, waardoor het een gevoel van actie en diepte uitstraalt. Ondanks de bijnaam, speelt de scène zich overdag af, maar het donkere vernis gaf het lange tijd een nachtelijk uiterlijk.
Afmetingen: 363 cm x 438 cm
Waar te vinden? Dit schilderij is eigendom van de gemeente Amsterdam en behoort sinds 1808 tot de collectie van het Rijksmuseum in Amsterdam.
Rembrandt
Zie hier → de beroemdste schilderijen van Rembrandt op deze website.
6. La persistència de la memòria (1931) – Salvador Dali
De volharding der herinnering
Dali: Figueres, 11 mei 1904 – aldaar, 23 januari 1989
In dit schilderij probeert Dalí de betekenis van tijd volledig te ontkennen. Vasthoudendheid (persistencia) staat centraal in deze gedachte. Het werk toont drie vervormde, zachte klokken, waarvan één met een vlieg erop, en een vierde, gouden klok die door een zwerm grote mieren wordt verslonden.
De scène met de mieren kan geïnterpreteerd worden als een suggestie dat tijd minder solide is dan men doorgaans denkt. Een andere verklaring is dat de mieren symbool staan voor verval, vooral omdat ze een gouden horloge verorberen en daardoor in het schilderij een groteske omvang aannemen.
In het midden bevindt zich een grotesk wezen, overdekt door een van de vervormde klokken. Dit wezen, een vervormde versie van Dalí’s eigen gezicht, wordt in profiel weergegeven, met het hoofd schuin naar linksonder. Lange, surrealistische wimpers en een slangachtige tong die uit de neus lijkt te kronkelen, versterken de vervreemding.
De tegenstelling tussen zacht en hard wordt vaak geïnterpreteerd als een verwijzing naar de seksuele veranderingen in Dalí’s leven, die begonnen toen zijn muze, Gala Diakonoff, steeds meer invloed op hem kreeg. De zachte, vervormde figuren in zijn werk staan vaak in contrast met agressieve, fallische objecten, die door de tijd hun kracht lijken te hebben verloren.
Afmetingen: 24 cm × 33 cm
Waar te vinden? Het schilderij hangt in het Museum of Modern Art in New York.
Salvador Dalí
Zie hier → de beroemdste schilderijen van Salvador Dali op deze website.
7. Der Kuss (1907-1908) – Gustav Klimt
Klimt: Baumgarten- Wenen, 14 juli 1862 – Wenen, 6 februari 1918
De kus / Der Kuss (1907-1908) – Gustav Klimt
Het schilderij Der Kuss (De Kus) van Gustav Klimt symboliseert de kracht van liefde en intimiteit. Het beeldt een grote man uit die teder een vrouw op haar wang kust. Beide figuren zijn gehuld in prachtige gewaden, elk uniek in hun ontwerp. De man draagt een kamerjas met hoekige, mannelijke symbolen, terwijl de vrouw gehuld is in een jurk met zachte, ronde patronen. Dit contrast lijkt de harmonie tussen het mannelijke en vrouwelijke principe te benadrukken.
Het paar bevindt zich op de rand van een afgrond, omringd door een zee van kleurrijke bloemen. Deze setting roept vragen op: is de afgrond een metafoor voor risico en kwetsbaarheid in de liefde? Of vertegenwoordigt het juist de ultieme overgave aan passie? Klimt zelf liet hier weinig over los, waardoor de interpretatie aan de kijker wordt overgelaten.
De gouden tinten die het schilderij domineren, geven het een hemelse, bijna transcendente uitstraling. Het lijkt alsof tijd en ruimte stil staan op het moment van deze kus. Der Kuss viert niet alleen de romantische liefde, maar ook de verbondenheid tussen twee zielen. H
Afmetingen: 180 cm × 180 cm
Waar te vinden? Dit schilderij hangt in de Österreichische Galerie Belvedere in Wenen.
Zie hier → de 10 meest beroemde schilderijen van Gustav Klimt op deze website.
8. Portret van Giovanni Arnolfini en zijn vrouw (1434) – Jan van Eyck
Van Eyck: Maaseik, ca. 1390 – Brugge, 9 juli 1441
Portret van Giovanni Arnolfini en zijn vrouw (1434)
Het schilderij Portret van Giovanni Arnolfini van Jan van Eyck is een dubbelportret dat zich afspeelt in een intieme slaapkamer. Het toont een rijk geklede man en vrouw, hand in hand, in een moment dat doordrenkt lijkt te zijn van symboliek. De man, gekleed in een donker gewaad met elegante plooien, kijkt de kijker zelfverzekerd aan, terwijl de vrouw, gehuld in een weelderige groene jurk, met ingetogen gratie naar hem lijkt te leunen.
Voor het stel bevindt zich een kleine hond, symbool van trouw en verbondenheid. Naast hen liggen een paar buitenschoenen, wellicht een verwijzing naar de heilige of ceremoniële aard van de scène. De slaapkamer zelf is rijkelijk gedetailleerd: een glanzende kroonluchter, een spiegel die de ruimte weerspiegelt, en zorgvuldig weergegeven texturen verraden Van Eycks ongeëvenaarde technische vaardigheid.
De betekenis van het portret wordt nog altijd bediscussieerd. Is het een huwelijksportret, een zakelijke overeenkomst, of een gedenkstuk? Elk detail lijkt zorgvuldig gekozen om een verhaal te vertellen: de spiegel toont subtiele reflecties, kaarsen symboliseren aanwezigheid of het verstrijken van tijd, en de vruchten op de vensterbank suggereren vruchtbaarheid of overvloed.
Afmetingen: 81,8 cm × 59,7 cm
Waar te vinden? Dit schilderij bevindt zich in de National Gallery in Londen, dat het aankocht in 1842.
Portret van een man met rode tulband (1433) – vermoedelijk Jan van Eyck zelf
Zie hier → de beroemdste schilderijen van Jan van Eyck op deze website.
9. Meisje met de parel (ca. 1665-1667) – Johannes Vermeer
Vermeer: gedoopt te Delft, 31 oktober 1632 – Delft, 15 december 1675
Het meisje, met haar onvergetelijke, onbevangen blik, lijkt rechtstreeks contact te maken met de toeschouwer, alsof ze een verhaal wil vertellen dat alleen zij kent. Haar vochtige, extra rood aangezette lippen geven haar een subtiele, sensuele uitstraling, waardoor ze een mysterieus en bijna tijdloos karakter krijgt.
Opvallend is dat het meisje geen wenkbrauwen of wimpers heeft, wat haar gezicht een zachte en bijna etherische kwaliteit verleent. Dit detail, of het nu een artistieke keuze was of een gevolg van destijds heersende schoonheidsidealen, draagt bij aan haar raadselachtige voorkomen.
De achtergrond, ogenschijnlijk zwart, was oorspronkelijk een donkergroene tint. Door de eeuwen heen is deze achtergrond door verwering en kleurverandering donkerder geworden, wat de compositie nog intenser maakt. Tegen deze sobere achtergrond schittert de parel aan haar oor des te meer, als een symbool van zuiverheid, luxe, of misschien iets ongrijpbaars.
Afmetingen: 44,5 cm x 39 cm
Waar te vinden? Meisje met de parel kwam in 1902 in het bezit van het Mauritshuis in Den Haag.
Zie hier → de beroemdste schilderijen van Johannes Vermeer op deze website.
10. Impression, soleil levant (1873) – Claude Monet
Impressie, opkomende zon / Impression, Sunrise
Monet: Parijs, 14 november 1840 – Giverny, 5 december 1926)
Impression, soleil levant – Claude Monet (1872)
Het schilderij Impression, soleil levant gaf niet alleen de impressionistische beweging zijn naam, maar ook perfect illustreert wat deze stijl zo uniek maakt. Het werk toont de haven van Le Havre op een mistige ochtend, weergegeven in losse, dynamische verftoetsen die eerder een indruk wekken dan een gedetailleerde weergave bieden.
In een blauwachtige mist zweeft een klein bootje op het water. De masten van enkele zeilschepen zijn slechts vaag zichtbaar, terwijl op de achtergrond de contouren van kades, kranen en schoorstenen zich nauwelijks aftekenen. Met enkele verticale en schuine lijnen suggereert Monet hun aanwezigheid, maar hij laat de kijker de vormen zelf invullen.
Het meest opvallend is de oranje zon, die net boven de horizon hangt. Haar warme gloed doorbreekt de koele mist en trekt een subtiele lichtstraal over het wateroppervlak. Dit vluchtige moment, waarin land, water en lucht nog lijken samen te smelten in de nevel, wordt gevangen net voordat het felle daglicht de wereld weer in scherpe lijnen en details verdeelt.
Afmetingen: 48 cm × 63 cm
Waar te vinden? Impression, soleil levant van Monet maakt deel uit van de collectie van het Musée Marmottan Monet in Parijs.
Claude Monet
Zie hier → de beroemdste schilderijen van Claude Monet op deze website.
Meest beroemde schilderijen ter wereld, de top 11 t/m 25
11. Las Meninas (1656) – Diego Velazquez
Velazquez: Sevilla, 6 juni 1599 – Madrid, 6 augustus 1660)
Las Meninas (De Hofdames) is een schilderij dat de kijker uitdaagt met zijn complexe compositie en veelvoud aan thema’s. Centraal op de voorgrond staat de vijfjarige infante Margaretha, dochter van Filips IV, trots geflankeerd door haar hofdames. Twee dwergen rechts van haar versterken, door hun contrast, haar delicate en breekbare uitstraling.
Het tafereel lijkt op het eerste gezicht een traditioneel hofportret, maar bij nadere beschouwing onthult het veel meer. Rechtsachter praten Margaretha’s chaperonne en een hoveling, terwijl op de trap aan de achterzijde de hoofdopzichter door een open deur kijkt. Deze deur, fel verlicht, creëert een gevoel van diepte en trekt de blik naar de achtergrond.
Velázquez heeft zichzelf ook opgenomen in het werk. Links op het doek staat hij achter een enorme schildersezel, midden in het creëren van een portret. Boven Margaretha’s hoofd reflecteert een spiegel aan de achterwand Filips IV en zijn vrouw, suggererend dat zij zich op de plek van de kijker bevinden.
Of Velázquez hen portretteert of juist Margaretha, verbaasd over de komst van haar ouders, blijft een mysterie. Las Meninas is niet slechts een schilderij, maar een spel van perspectief, realiteit en illusie.
Afmetingen: 318 cm × 276 cm
Waar te vinden? Dit schilderij bevindt zich in de collectie van het Museo del Prado te Madrid.
Zie hier → meer over Diego Velázquez en zijn 10 bekendste werken op deze website.
Diego Velázquez
12. Creazione di Adamo (ca. 1508–1512) – Michelangelo
De schepping van Adam / The Creation Of Adam
Michelangelo: Caprese, 6 maart 1475 – Rome, 18 februari 1564)
De Schepping van Adam is fresco, onderdeel van het indrukwekkende gewelf van de Sixtijnse Kapel in Vaticaanstad, geschilderd door Michelangelo rond 1511. Dit meesterwerk beeldt het Bijbelse verhaal uit het boek Genesis uit, waarin God de Vader leven blaast in de eerste mens, Adam.
In de compositie zweeft God, omringd door engelen, in een majestueuze wolk. Zijn uitgestrekte arm en hand naderen die van Adam, die ontspannen ligt, zijn hand eveneens uitgestrekt. Tussen de bijna aanrakende vingers ligt het symbolische moment van de schepping: de vonk van het leven, die Adam bezielt en het menselijke bestaan inluidt. Deze subtiele afstand creëert een spanning die de kijker vasthoudt.
Deze fresco is de vierde afbeelding in het verhaal van Genesis, zoals afgebeeld op het gewelf van de Sixtijnse Kapel, hoewel Michelangelo dit werk een van de laatste in de reeks voltooide. Met een afmeting van 4,8 bij 2,3 meter is het een indrukwekkend kunstwerk dat opvalt door zijn dynamiek, verfijning en anatomische perfectie.
Afmetingen: 480 cm x 230 cm
Waar te vinden? Creazione di Adamo is te zien in de Sixtijnse Kapel in Vaticaanstad.
Zie hier → de bekendste kunstwerken van Michelangelo op deze website.
Michelangelo
13. Le déjeuner des canotiers (1880-1881) – Pierre-Auguste Renoir
Lunch van de roeiers / Luncheon Of The Boating Party
Renoir: Limoges, 25 februari 1841 – Cagnes-sur-Mer, 3 december 1919
Lunch van de Roeiers is geschilderd in olieverf op linnen. Met een formaat van 130,2 bij 175,6 cm toont het een levendig groepsportret van vrienden en bekenden van de kunstenaar. Het tafereel speelt zich af in het restaurant Maison Fournaise te Chatou, aan de noordkant van de Seine, net buiten Parijs.
Het schilderij ademt de sfeer van de late 19e eeuw, een tijd waarin de Parijse bourgeoisie zich tegoed deed aan ontspanning aan de rivier. Renoir legt deze zorgeloze stemming vast in zijn karakteristieke impressionistische stijl, met zachte, vloeiende penseelstreken en een meesterlijk spel van licht en schaduw.
De compositie is intiem en spontaan, alsof we een momentopname van een gezellige lunch bijwonen. De gasten, in zomerse kledij, praten, lachen en genieten van wijn en eten. Opvallend is de aandacht voor details in de gezichtsuitdrukkingen en lichaamshoudingen, die ieder individu een unieke persoonlijkheid geven.
Lunch van de Roeiers is niet alleen een viering van het leven en de vriendschap, maar ook een mijlpaal in de impressionistische kunst.
Afmetingen: 130,2 cm × 175,6 cm
Waar te vinden? Lunch van de roeiers is sinds 1923 in het bezit van The Phillips Collection te Washington D.C.
Zie hier → de 10 bekendste schilderijen van Auguste Renoir op deze website.
Pierre-Auguste Renoir
14. La grande odalisque (1814) – Jean Auguste Dominique Ingres
De grote odalisk / The Grand Odalisque
Ingres: Montauban, 29 augustus 1780 – Parijs, 14 januari 1867
Het schilderij, La grande odalisque, uitgevoerd in olieverf op doek en met een afmeting van 91 bij 162 cm, toont een naakte odalisk – een vrouw uit een harem – ruggelings geportretteerd in een zwoele, elegante houding.
Het werk draagt duidelijk de sporen van de romantiek en oriëntalistische invloeden die in die tijd populair waren. Ingres combineert zijn fascinatie voor exotisme met zijn kenmerkende neoklassieke stijl. De odalisk, met haar langgerekte rug en onnatuurlijk verlengde proporties, lijkt niet helemaal anatomisch correct, maar dit versterkt juist haar etherische, bijna droomachtige uitstraling.
De zijden stoffen, de delicate pluimen van de waaier en de juwelen om haar arm dragen bij aan de weelde en sensualiteit van het beeld. De details weerspiegelen de romantische obsessie met het exotische en het mysterie van het Oosten, zoals het in de 19e eeuw in Europa werd voorgesteld.
Hoewel het schilderij aanvankelijk kritiek kreeg vanwege de afwijking van realistische anatomie, wordt La Grande Odalisque nu beschouwd als een van Ingres’ belangrijkste werken. Het belichaamt zijn streven naar schoonheid, sensualiteit en perfectie, terwijl het de romantische fascinatie voor het onbekende en het exotische belichaamt.
Afmetingen: 91 cm × 162 cm
Waar te vinden? Het werk is thans te zien in het Louvre te Parijs.
Zie hier → de beroemdste werken van Ingres op deze website.
Ingres – Zelfportret (1804) Condé Museum
15. Les Hasards heureux de l’escarpolette (1767) – Jean-Honore Fragonard
De schommel / The Swing
Fragonard: Grasse, 5 april 1732 – Parijs, 22 augustus 1806
De schommel is een olieverfschilderij en het staat ook bekend als De vrolijke ongelukjes op de schommel (Les Hasards Heureux de l’Escarpolette).
Dit doek dat rond 1767 gemaakt werd wordt gezien als een van de meesterwerken van de rococo en het beste werk van Fragonard.
Het schilderij is ondeugender dan het op het eerste gezicht lijkt. Het doek laat een meisje zien dat op een schommel zit. Als je beter kijkt zie je op de grond een jongen liggen die onder haar rokje kijkt.
De dame is zich hier van bewust en schopt haar schoen uit in de richting van een Cupido waardoor haar enkel zichtbaar is. Achter haar zijn twee cherubijnen zichtbaar.
De schommel wordt in beweging gebracht door een oudere man die verscholen staat en die niet door heeft dat de jongen er ligt.
Het meisje draagt een schaapherdershoed. En dat terwijl schaapherders bekendstonden om hun kuisheid.
Afmetingen: 81 cm × 64 cm
Waar te vinden? The Swing behoort tegenwoordig toe aan de Wallace Collection in Londen.
Zie hier → de meest beroemde schilderijen van Fragonard op deze website.
Jean-Honore Fragonard
16. La Liberté guidant le peuple (1830) – Eugene Delacroix
De Vrijheid leidt het volk / The Liberty Leading The People
Delacroix: Charenton-Saint Maurice, 26 april 1798 – Parijs, 13 augustus 1863
La Liberté guidant le peuple de vrijheid als Marianne, het nationale symbool van Frankrijk, die de revolutionairen aanvoert bij de Julirevolutie van 1830. Het is geschilderd met olieverf. Het doek heeft een afmeting van 260 bij 325 centimeter.
Dit is een van de bekendste en meest nagevolgde schilderijen in de geschiedenis van de Franse schilderkunst.
Op het tafereel ziet men de bekende allegorie van de vrijheid: de vrouw (teruggrijpend naar oudere voorstellingsmethodes voor allegorieën) met ontbloot bovenlijf.
De naaktheid is een teken van de kwetsbaarheid, en dus moed, in contrast met het verschrikkelijke dat zich afspeelt.
De vrouw draagt een Frygische muts die verwijst naar vrijheid. Rechts van haar ziet men een jongetje, verwijzend naar jeugd, dat onverschrokken twee pistolen vasthoudt.
Afmetingen: 260 cm x 325 cm
Waar te vinden? La Liberté guidant le peuple is te zien in Musée du Louvre in in Parijs.
Zie hier → de tien beroemdste schilderijen van Delacroix met beeld en tekst.
Eugène Delacroix
17. Nascita di Venere (1485–1486) – Sandro Botticelli
De Geboorte van Venus / The Birth Of Venus
Botticelli: Florence, rond 1445 – aldaar, 17 mei 1510
Het beeldt de godin Venus uit die oprijst uit de zee als een volgroeide vrouw, zoals deze beschreven wordt in de Griekse mythologie.
De naam van het werk is echter niet helemaal in overeenkomst met de gebeurtenis die erop staat afgebeeld, aangezien Venus volgens de legende uit het zeeschuim zou zijn geboren.
Deze afbeelding toont echter haar aankomst in Cyprus, staande op een schelp. Er zijn ook verschillende verwijzingen naar Ovidius’ Metamorphosen en Fasti en naar Angelo Poliziano’s “Verzen”. Het schilderij is vervaardigd met tempera op canvas en meet 172,5 cm bij 278,5 cm.
Afmetingen: 173 cm x 279 cm
Waar te vinden? De Geboorte van Venus hangt in de Uffizi-galerij in Florence.
Zie hier → de tien beroemdste werken van Botticelli op deze website.
Sandro Botticelli
18. Bonaparte franchissant le Grand-Saint-Bernard (1801–1805) – Jacques-Louis David
Napoleon steekt de Grote St. Bernardpas over / Napoleon Crossing The Alps
David: Parijs, 30 augustus 1748 – Brussel, 29 december 1825
David schilderde vijf versies van dit portret, waarvan de eerste in opdracht van de koning van Spanje, Karel IV. Dit als bewijs van begrip tussen zijn koninkrijk en de Franse Republiek.
Afmetingen: 260 cm x 220 cm
Waar te vinden? De volgende drie versies zijn gemaakt voor propagandadoeleinden en zijn de eerste officiële portretten van Napoleon. Ze hangen in het Château de Saint-Cloud, de bibliotheek van het Hôtel des Invalides en het Paleis van de Republiek Cisalpine.
Zie hier → de tien beroemdste schilderijen van Jacques-Louis David op deze website.
Jacques-Louis David
19. Concerto (1595) – Caravaggio
Het concert / Musicians
Caravaggio: Milaan, 29 september 1571 – Porto Ercole, nu Monte Argentario, 18 juli 1610
Dit schilderij toont vier jongens in quasi-klassieke klederdracht, drie spelen verschillende muziekinstrumenten of zingen, de vierde verkleed als Cupido en reikt naar een tros druiven.
De afbeelding is een allegorie die muziek in verband brengt met het onderhoud van de liefde, net zoals voedsel het onderhoud van het leven is.
Waar te vinden? Concerto van Caravaggio bevindt zich in het Metropolitan Museum of Art, New York.
Zie hier → de 10 beroemdste schilderijen van Caravaggio.
Caravaggio
20. American Gothic (1930) – Grant Wood
Wood: Anamosa, Iowa, 13 februari 1891 – Iowa City, 12 februari 1942
Met zijn landschappen en portretten van boeren en gewone mensen behoort Wood tot de belangrijkste vertegenwoordigers van het Amerikaans realisme en regionalisme, samen met Edward Hopper en Thomas Hart Benton.
Zijn bekendste werk is zonder twijfel American Gothic. Er is lang getwijfeld of dit een satirische weergave was van het boerenleven, of dat hij juist het boerenleven bewonderde.
Wood zette zich af tegen het complexe, door Europa beïnvloede modernisme van de Oostkust en verdedigde de degelijke plattelandswaarden van het midden van Amerika.
Zijn werk kenmerkt zich door een zekere sentimentaliteit en een soort decoratief maniërisme.
Waar te vinden?
American Gothic is te zien in het Art Institute of Chicago.
Zie hier → de tien beroemdste schilderijen van Grant Wood op deze website.
Grant Wood
21. Dimanche d’été à la Grande Jatte (1884–1886) – Georges Seurat
Zondagmiddag op het La-Grande-Jatte-eiland / Sunday Afternoon On The Island Of La Grande Jatte
Seurat: Parijs, 2 december 1859 – aldaar, 29 maart 1891
Het schilderij is pointillistisch: het is niet geschilderd met streken verf, maar bestaat uit een enorme hoeveelheid kleine puntjes verf, neergezet met een penseel.
Het schilderij beeldt het eiland La Grande Jatte af op een zomermiddag in de jaren tachtig van de negentiende eeuw.
La Grande Jatte was toen een groen eiland in de Seine nabij Parijs, waar de rijken van de stad in het weekend genoten van hun vrije tijd, inmiddels is het eiland volgebouwd.
La Grande Jatte stond eveneens bekend om de prostitutie. Aangezien prostitutie in het Parijs van die tijd verboden was, moesten de prostituees inventieve manieren bedenken om aan klanten te komen.
De vrouw die links op het schilderij aan het vissen is, is mogelijk een prostituee: zij ‘hengelt’ naar klandizie. Daarnaast lijkt het Franse woord voor ‘vissen’ (pêcher) sterk op het woord voor ‘zondigen’ (pécher).
Waar te vinden?
Dimanche d’été à la Grande Jatte is te zien in het Art Institute of Chicago.
Zie hier → een tiental bekende werken van Seurat op deze website.
Georges Seurat
22. La Bohémienne endormie (1897–1897) – Henri Rousseau
De Slapende Zigeuner / The Sleeping Gypsy
Rousseau: Laval, 21 mei 1844 – Parijs, 2 september 1910
Deze fantastische voorstelling van een leeuw en een slapende vrouw op een nacht met volle maan is een van de bekendste naïeve schilderijen.
Op de voorgrond is het silhouet van een donkere zigeunervrouw in een lange, kleurrijke jurk, vredig slapend in een verlaten land met een stok in haar hand.
Naast haar staan haar muziekinstrument, de mandoline en een terracotta vat, terwijl achter haar silhouet een leeuw over haar lijkt te waken. Het tafereel baadt in het mysterieuze licht van de volle maan.
Waar te vinden?
La Bohémienne endormie is te vinden in het Museum of Modern Art in New York.
Zie hier → de beroemdste schilderijen van Henri Rousseau op deze website.
Henri Rousseau
23. Galatea (1511-1513) – Raphael
Galatea / The Triumph Of Galatea
Rafaël: Urbino, 6 april 1483 – Rome, 6 april 1520
Zijn echte naam was Raffaello Sanzio. Sanzio is een variant van Santi, de naam van zijn vader (allebei afgeleid van het Latijnse sancti, ‘heilig’). Als hij zijn werk signeerde, deed hij dit vaak met raphael urbinas, de pseudo-Latijnse vorm van zijn bijnaam Raffaello da Urbino (Rafaël van Urbino).
De triomf van Galatea is een fresco dat rond 1512 is voltooid door de Italiaanse schilder Rafaël voor de Villa Farnesina in Rome.
Galatea verschijnt omringd door andere zeedieren waarvan de vormen enigszins zijn geïnspireerd door Michelangelo, terwijl de felle kleuren en decoratie zouden zijn geïnspireerd door de oude Romeinse schilderkunst.
Links ontvoert een Triton (deels mens, deels vis) een zeenimf, achter hen gebruikt een andere Triton een schelp als trompet. Galatea rijdt op een schelpenwagen getrokken door twee dolfijnen.
Waar te vinden?
Het fresco bevindt zich in de Villa Farnesina, die vanaf 1509 in opdracht van de bankier Agostino Chigi is gebouwd.
Zie hier → de tien meest bekende werken van Raphael op deze website.
Raphael / Rafaël
24. Des glaneuses (1857) – Jean-Francois Millet
Arenleessters / The Gleaners
Millet: Gruchy (Gréville-Hague), 4 oktober 1814 – Barbizon, 20 januari 1875
Tijdens zonsondergang rapen drie vrouwen op de voorgrond van het schilderij de aren op die bij de oogst van het graan niet meegenomen zijn.
Van links naar rechts zijn de drie verschillende beweging van het arenlezen te zien: bukken om een aar te zoeken, oprapen en overeind komen om de aar op te bergen.
Dit werk, dat bijzonder pijnlijk kon zijn, maar geen grote lichaamskracht vereiste, werd meestal door vrouwen en kinderen uit de allerarmste klassen gedaan. Toch slaagde Millet erin de vrouwen waardig weer te geven.
Waar te vinden?
Sinds 1986 maakt het deel uit van de collectie van het Musée d’Orsay in Parijs.
Zie hier → tien beroemde werken van Jean-Francois Millet op deze website.
Jean François Millet door James Ensor
25. Nighthawks(1942) – Edward Hopper
Hopper: Nyack, New York, 22 juli 1882 – New York, 15 mei 1967
Op Nighthawks is een New Yorks café in de nacht te zien. Hoewel goed verlicht, ziet het café er niet uitnodigend uit en gaan bezoekers gebukt onder grootstedelijke eenzaamheid.
Bij het echte schilderij heeft de achtergrond een donkere groene kleur, waardoor een bedrukte sfeer ontstaat.
Hopper probeerde in zijn werken twee tegengestelde zaken te combineren, wat ook in Nighthawks blijkt. Hij spitste zich toe op de taak om de ‘aan de aarde gebonden zaken’ in hetzelfde schilderij weer te geven als ‘het bovenwereldse of het transcendente’.
De combinatie van reflexieve gedachten en de concrete realiteit. Dit valt in zijn schilderijen meestal samen met het afgebeelde interieur van een kamer langs de ene kant en het zicht naar buiten (meestal door een raam) langs de andere kant.
Het schilderij Nighthawks is de apotheose van dit motief. Het schilderij brengt twee verschillende domeinen in beeld, maar laat ze naast elkaar bestaan en in elkaar overgaan.
Waar te vinden?
Nighthawks bevindt zich sinds het jaar van aanmaak in de collectie van het Art Institute of Chicago.
Zie hier → de 15 beroemdste schilderijen van Edward Hopper op deze website.
Meest beroemde schilderijen ter wereld, de top 26 t/m 50
26. El tres de mayo de 1808 en Madrid (1814) – Francisco Goya
De derde mei 1808 in Madrid / The Third Of May 1808
De Goya y Lucientes: Fuendetodos, 30 maart 1746 – Bordeaux, 16 april 1828
Goya’s bedoeling was om de strijd van het Spaanse volk tegen de Franse overheersing vast te leggen in het kader van de opstand op 2 mei, bij het begin van de Spaanse Onafhankelijkheidsoorlog.
De aandacht wordt door Goya via een aantal kunstgrepen sterk gericht op de centrale knielende figuur in het witte hemd, die met gespreide armen, vanuit een soort verdwaasde moed, de dood tegemoet treedt.
Hij valt direct op omdat hij relatief groter is geschilderd dan de soldaten uit het vuurpeloton, maar vooral door het licht van een lantaarn die vanuit het donker in een felle gloed weerkaatst vanaf zijn krijtwitte hemd.
Zijn rechterhand vertoont een stigma, hetgeen een verwijzing is naar de figuur van de gekruisigde Christus. Het versterkt het iconisch karakter van het schilderij, omdat het een beeld van een religieus martelaarschap lijkt op te roepen.
Waar te vinden?
El tres de mayo de 1808 en Madrid bevindt zich thans in de collectie van het Museo Nacional del Prado te Madrid.
Zie hier → beroemde werken van Francisco de Goya op deze website.
Portret van Goya door Vicente López (1826)
27. Portret van Karel I van Engeland (1635–1636) – Anthony van Dyck
Charles I In Three Positions
Van Dyck: Antwerpen, 22 maart 1599 – Londen, 9 december 1641
Antoon van Dyck of Anthony van Dyck was een Vlaamse schilder uit de Barokperiode. Hij is één van de meesters van de portretschilderkunst in de 17e eeuw.
Van Dyck toonde al op jonge leeftijd aanleg voor schilderen en werd opgeleid in het atelier van Hendrick van Balen. Later werd hij leerling van Peter Paul Rubens, die een grote invloed op zijn stijl had. Van Dyck ontwikkelde een kenmerkende techniek van het schilderen van levendige portretten met een opvallende expressie en een elegante stijl.
In zijn vroege carrière werkte Van Dyck voornamelijk in Antwerpen en kreeg hij opdrachten van belangrijke figuren in de samenleving, waaronder de adel en geestelijken. Hij verwierf snel erkenning voor zijn talent en werd al snel een van de meest gewilde portretschilders in Vlaanderen.
Van Dyck naar Engeland
In 1620 reisde Van Dyck naar Engeland, waar hij de opdracht kreeg om portretten te schilderen van koning James I en zijn familie. Dit leidde tot verdere opdrachten aan het Engelse hof. Van Dyck werd later benoemd tot hofschilder van koning Charles I van Engeland.
Tijdens zijn tijd in Engeland ontwikkelde Van Dyck zijn stijl verder en bracht hij zijn meest indrukwekkende werken voort, waaronder enkele van de meest iconische portretten van de Engelse aristocratie.
Zijn portretten staan bekend om hun gracieuze compositie, levendige penseelstreken en de manier waarop hij de persoonlijkheid van zijn onderwerpen wist vast te leggen.
Van Dyck stierf op relatief jonge leeftijd, maar zijn invloed op de portretschilderkunst en zijn status als een van de grootste schilders van zijn tijd zijn blijvend. Zijn werk wordt nog steeds bewonderd en bestudeerd vanwege zijn technische vaardigheid en artistieke genialiteit.
Waar te vinden?
Het schilderij Charles I In Three Positions in Windsor Castle in Windsor (Berkshire)
Zie hier → de beroemdste werken van Antony van Dijck op deze website.
Zelfportret Antoon van Dijck met een zonnebloem (na 1633)
28. Der Wanderer über dem Nebelmeer (1818) – Casper David Friedrich
De wandelaar boven de nevelen / The Wanderer Above The Sea Of Fog
Friedrich: Greifswald, 5 september 1774 – Dresden, 7 mei 1840
“De wandelaar boven de nevelen” behoort tot de romantische kunststroming. Op het schilderij staat een eenzame figuur boven op een rotsachtige bergtop, omgeven door dichte mist of nevel. De figuur kijkt uit over een uitgestrekt landschap, waarin de toppen van andere bergen boven de nevel uitsteken.
Het schilderij straalt een gevoel van contemplatie, grootsheid van de natuur en het individuele in het aangezicht van de onmetelijke wereld uit.
Friedrich was bekend om zijn symbolische en emotionele weergave van landschappen, en “Der Wanderer über dem Nebelmeer” wordt beschouwd als een van zijn meesterwerken. Het schilderij wordt vaak geïnterpreteerd als een uitdrukking van het romantische verlangen naar het sublieme, waarin de menselijke figuur geconfronteerd wordt met de grootsheid en mysterie van de natuur.
Waar te vinden?
Der Wanderer über dem Nebelmeer van Friedrich bevindt zich in de collectie van de Hamburger Kunsthalle.
Zie hier → de beroemdste schilderijen van Caspar David Friedrich op deze website.
Caspar David Friedrich, ca. 1808, door Gerhard von Kügelgen
29. Les Demoiselles d’Avignon (1907) – Pablo Picasso
De jonge dames van Avignon / The Young Ladies of Avignon
Picasso: Málaga, 25 oktober 1881 – Mougins, 8 april 1973
“Les Demoiselles d’Avignon” is een baanbrekend schilderij van Picasso. Het werk is geschilderd in 1907 en is één van de vroege meesterwerken van het kubisme, een invloedrijke kunststroming die de traditionele weergave van de ruimte en vormen uitdaagde.
Het schilderij toont vijf naakte vrouwen, geïnspireerd door de prostitutie in de wijk Avignon in Barcelona, Spanje. Picasso brak met de traditionele weergave van het vrouwelijke naakt door de figuren te vervormen en te fragmenteren. De gezichten van de vrouwen zijn bijvoorbeeld samengesteld uit angstaanjagende maskerachtige kenmerken en geometrische vormen.
“Les Demoiselles d’Avignon” wordt geprezen vanwege de revolutionaire aanpak van Picasso in termen van stijl en inhoud. Het schilderij heeft een belangrijke rol gespeeld in de ontwikkeling van het kubisme, waarin kunstenaars objecten en figuren afbraken in geometrische vormen en meerdere perspectieven combineerden om een nieuw begrip van ruimte te creëren.
Dit markeert een keerpunt in de kunstgeschiedenis en heeft de weg geëffend voor de verdere ontwikkeling van moderne kunststromingen in de 20e eeuw.
Waar te vinden?
Les Demoiselles d’Avignon van Picasso is in 1939 gekocht door het Museum of Modern Art in New York voor $24,000 en daar hangt het heden ten dage nog.
Zie hier → de tien meest beroemde schilderijen van Picasso op deze website.
Pablo Picasso
30. De toren van Babel (1563) – Pieter Bruegel de Oude
Bruegel de Oude: Breugel of Breda, ca. 1525-1530 – Brussel, 9 september 1569
“De toren van Babel” is een beroemd schilderij van de Vlaamse kunstenaar Pieter Bruegel de Oude. Het werk, geschilderd rond 1563, toont het bijbelse verhaal van de torenbouw in Babel, zoals beschreven in het Boek Genesis.
Op het schilderij zien we een grootschalige bouwplaats waar honderden arbeiders bezig zijn met de constructie van een toren die de hemel probeert te bereiken.
De architectuur van de toren is een fascinerende mix van stijlen, waarin elementen uit verschillende periodes en culturen worden gecombineerd. De scène is levendig en gedetailleerd, met veel kleine figuren die diverse activiteiten uitvoeren.
Bruegel staat bekend om zijn realistische weergave van het dagelijkse leven, en “De toren van Babel” is daar geen uitzondering op.
Het schilderij geeft een satirische kijk op menselijke hoogmoed en de ijdelheid van wereldse prestaties. Het toont ook de diversiteit van de samenleving in die tijd, met verschillende klassen en beroepen vertegenwoordigd onder de arbeiders.
De toren zelf, die nooit voltooid zal worden volgens het Bijbelse verhaal, symboliseert de menselijke ambitie en de grenzen van menselijke arrogantie.
Het werk van Bruegel de Oude wordt gewaardeerd vanwege de gedetailleerde observatie van het menselijk gedrag, de humoristische elementen en de diepere symboliek die in zijn schilderijen te vinden is.
Waar te vinden?
De toren van Babel van Bruegel is te zien in het Museum Boijmans Van Beuningen in Rotterdam.
Zie hier → de beroemdste werken van Bruegel de Oude op deze website.
Pieter Breugel de Oudere, waarchijnlijk een zelfportret, 1565
31. Vista de Toledo (1596–1600) – El Greco
Gezicht op Toledo / View Of Toledo
El Greco: (Domenikos Theotokopoulos) Fodele of Kandia (tegenwoordig Iraklion) op Kreta, 1541 – Toledo, 7 april 1614
Het schilderij “Gezicht op Toledo” wordt beschouwd als het enige authentieke landschap dat El Greco in Toledo heeft geschilderd. Het vertoont belangrijke kenmerken die typerend zijn voor zijn kerkelijke werken en portretten.
Dit werk is opmerkelijk voor de tijd waarin het is gemaakt, niet alleen vanwege het feit dat het een zeldzaam landschap is in de Spaanse schilderkunst van rond 1600, maar vooral vanwege zijn expressieve kracht.
Waar te vinden?
Het schilderij Vista de Toledo (ook bekend als Gezicht op Toledo) van El Greco hangt in het Metropolitan Museum of Art in New York City.
Zie hier→ de beroemdste schilderijen van El Greco op deze website.
El Greco, vermoedelijk zelfportret, 1600
32. Le Bureau de coton à La Nouvelle-Orléans (1873) – Edgar Degas
Een kantoor voor katoen in New Orleans / A Cotton Office In New Orleans
Degas: Parijs, 19 juli 1834 – aldaar, 26 september 1917
Het schilderij toont een scène in het katoenbureau van New Orleans, een belangrijk handelscentrum voor katoen in de 19e eeuw.
Op het schilderij zijn verschillende figuren te zien die bezig zijn met hun taken in het kantoor. Centraal staat een groepje mannen die papieren bekijken en bespreken, waarschijnlijk handelscontracten of administratieve documenten gerelateerd aan de katoenhandel.
Achter hen zijn andere figuren te zien die bezig zijn met verschillende taken, zoals het sorteren van documenten of het registreren van informatie.
Degas staat bekend om zijn talent om menselijke interacties en bewegingen vast te leggen, en dat is duidelijk te zien in dit schilderij. Hij maakt gebruik van subtiele penseelstreken en lichteffecten om de levendigheid van de scène over te brengen.
De compositie en het gebruik van perspectief trekken de kijker diep in het schilderij, waardoor men het gevoel krijgt alsof ze deel uitmaken van de drukte van het kantoor.
Waar te vinden?
Le Bureau de coton à La Nouvelle-Orléans (1873) van Degas hangt in het Musée des beaux-arts de Pau, Frankrijk
Zie hier → de tien beroemdste schilderijen van Degas op deze website.
Edgar Degas
33. Bacco e Arianna (1520-1523) – Titiaan
Bacchus en Ariadne / Bacchus And Ariadne
Titiaan: Pieve di Cadore, ca. 1488–1490 – Venetië, 27 augustus 1576
Bacco e Arianna is een beroemd schilderij van de Italiaanse kunstenaar Titiaan (Tiziano Vecellio). Het werk is geschilderd tussen 1520 en 1523.
Het toont een dramatische scène uit de Griekse mythologie waarin Bacchus (Dionysus), de god van wijn, en Ariadne, de dochter van koning Minos van Kreta, centraal staan.
Bacchus verliefd op Ariadne
Op het schilderij is te zien hoe Bacchus Ariadne ontdekt nadat ze door haar minnaar, de Griekse held Theseus, op het eiland Naxos is achtergelaten. Bacchus wordt verliefd op Ariadne en besluit haar tot zijn goddelijke gemalin te maken.
De compositie van het schilderij is levendig en dynamisch, met Bacchus die in een door een panter getrokken wagen arriveert, omringd door een gevolg van dronken saters en nimfen. Ariadne staat centraal in de afbeelding, met een uitdrukking van verrassing en verwondering op haar gezicht terwijl ze Bacchus ontmoet.
Titiaan’s meesterschap in het gebruik van kleur, licht en compositie komt duidelijk naar voren in dit werk, dat wordt beschouwd als een hoogtepunt van de Italiaanse Renaissance-schilderkunst.
Waar te vinden?
Bacco e Arianna bevindt zich momenteel in de collectie van het Nationaal Museum van het Prado in Madrid, Spanje, waar het een van de meest bewonderde en bestudeerde werken is.
Zie hier → de beroemdste werken van Titiaan op deze website.
Titiaan
34. Le sommeil (1866) – Gustave Courbet
De slaap / The Sleepers
Courbet: Ornans (Frankrijk), 10 juni 1819 – La Tour-de-Peilz (Zwitserland), 31 december 1877
Courbet schilderde op De slaap twee naakte vrouwen die verstrengeld liggen te slapen. Links een donkerharige vrouw, die op haar rug ligt met gedraaide benen. Tegen haar aan ligt een blonde vrouw met een duidelijk lichtere huidskleur, die het rechterbeen van de andere vrouw op haar heup houdt.
Joanna Hiffernan, op dat moment maîtresse van de schilder Whistler, stond model voor de rechter vrouw. Courbet is geïnspireerd door Delphine et Hippolyte, een gedicht uit Baudelaires Les Fleurs du mal, maar ook door erotische prenten uit de achttiende eeuw.
Waar te vinden?
Sinds 1953 maakt Le sommeil van Courbet deel uit van de collectie van het Petit Palais in Parijs.
Zie hier → de tien beroemdste schilderijen van Gustave Courbet op deze website.
Zelfportret Gustave Courbet in 1848
35. The Gross Clinic (1875) – Thomas Eakins
Eakins: Philadelphia, 25 juli 1844 – Philadelphia, 25 juni 1916
Het schilderij toont een dramatische scène in de kliniek van Dr. Samuel D. Gross, een prominente chirurg uit Philadelphia, tijdens een operatie. Het is indrukwekkend in zijn realisme en aandacht voor detail.
In het midden van de compositie staat Dr. Gross zelf, gehuld in een lange witte jas en omringd door assistenten. Hij staat boven een patiënt die op een operatietafel ligt. Dr. Gross is geconcentreerd bezig met het uitvoeren van een chirurgische ingreep, terwijl hij een instrument vasthoudt en zijn aandacht richt op het operatiegebied.
De scène wordt verlicht door een felle lamp die het operatiegebied verlicht en dramatische schaduwen werpt op de gezichten van de aanwezigen. De gezichtsuitdrukkingen van de mensen in de kamer variëren van intense concentratie tot ingetogen afschuw, wat de spanning en ernst van de situatie benadrukt.
Aan de rand van het schilderij zijn enkele toeschouwers te zien, waaronder studenten in de medische wetenschappen, die aandachtig de operatie volgen. Hun aanwezigheid benadrukt het educatieve aspect van de medische praktijk in die tijd, waarbij operaties vaak werden uitgevoerd voor een publiek van leerlingen en collega’s.
The Gross Clinic is een meesterwerk van realistische schilderkunst en wordt beschouwd als een van de belangrijkste werken van Thomas Eakins. Het roept niet alleen de sfeer op van een 19e-eeuwse operatiekamer, maar het biedt ook inzicht in de ontwikkeling van de medische wetenschap en de rol van chirurgen in die tijd.
Waar te vinden?
The Gross Clinic van Eakins is zien het Philadelphia Museum of Art en de Pennsylvania Academy of Fine Arts.
Zie hier → de beroemdste werken van Thomas Eakins op deze website.
Zelfportret Thomas Eakins (1902)
36. De negende golf (1850) – Ivan Ajvazovsky
The Ninth Wave
Ajvazovsky: Feodosija (Krim), 29 juli 1817 – Feodosija, 5 mei 1900
De titel verwijst naar een oude zeiluitdrukking die verwijst naar een golf van ongelooflijke omvang die komt na een opeenvolging van steeds grotere golven.
Het toont een zee na een nachtelijke storm en mensen die de dood tegemoet zien en proberen zichzelf te redden door zich vast te klampen aan het puin van een vergaan schip. Het puin, in de vorm van het kruis, lijkt een christelijke metafoor te zijn voor de verlossing van de aardse zonde.
Het schilderij heeft warme tinten, die de schijnbaar dreigende ondertoon van de zee verminderen en een kans voor de mensen om te overleven lijkt aannemelijk. Dit schilderij toont zowel de destructiviteit als de schoonheid van de natuur.
Waar te vinden?
De negende golf van Ivan AjvazovskyState is te bewonderen in het Russisch Museum in St. Petersburg
Zie hier → beroemde schilderijen van Ivan Ajvazovski (10 stuks) op deze website.
Zelfportret van Ivan Ajvazovski (1874)
37. Leonardo Da Vinci – Het laatste avondmaal
Da Vinci: Anchiano (Vinci), 15 april 1452 – Amboise, 2 mei 1519
Het schilderij toont het moment waarop Jezus aankondigt dat een van zijn discipelen hem zal verraden tijdens de laatste maaltijd die hij met zijn twaalf apostelen deelde voordat hij werd gekruisigd.
Het meest opvallende aspect van het schilderij is de emotionele en dynamische weergave van de reacties van de discipelen op Jezus’ woorden. Leonardo’s meesterschap in het vastleggen van menselijke emoties en psychologische diepte komt duidelijk naar voren in dit werk.
Elk personage heeft een unieke uitdrukking die zijn persoonlijkheid en reactie op het nieuws weergeeft.
Het schilderij heeft een diepgaande symbolische betekenis en heeft talloze interpretaties gekend door de eeuwen heen. Het is een hoogtepunt van de Italiaanse renaissancekunst en één van de belangrijkste werken van Leonardo da Vinci.
Waar te vinden?
Het Laatste Avondmaal, geschilderd door Leonardo da Vinci tussen 1495 en 1498, bevindt zich in de Santa Maria delle Grazie-kerk in Milaan, Italië.
Zie hier → de beroemdste schilderijen van Leonardo da Vinci op deze website.
Leonardo da Vinci
38. San Giorgio e il drago (ca. 1470)- Paolo Uccello
Sint Joris en de draak
Uccello: Florence, ca. 1397 – Florence, 10 december 1475
Het werk toont de ridder Sint-Joris terwijl hij de angstaanjagende draak vanaf de top van zijn paard aan het aanvallen is. Volgens het verhaal van de Gouden Legende nodigt Sint-Joris, nadat hij hem heeft verwond, de prinses uit om hem zonder angst vast te binden met haar riem.
Dit zodat hij haar ‘als een heel tamme teef’ de stad in zal volgen, waar hij vervolgens zal worden vermoord door de heilige om de bevolking tot het christendom te bekeren.
Sint-Joris is het embleem van de rede die triomfeert over bestialiteit en van het geloof dat het kwaad overwint.
Waar te vinden?
San Giorgio e il drago van Paolo Uccello is te vinden in de National Gallery in Londen.
Zie hier → de beroemdste werken van Paolo Uccello op deze website.
39. Mr. And Mrs. Robert Andrews (1750) – Thomas Gainsborough
Gainsborough: 14 mei 1727 – 2 augustus 1788
Het werk is een ongebruikelijke combinatie van twee veel voorkomende schilderkunst uit die periode: een dubbelportret, hier van een pas getrouwd stel, Robert en Frances Andrews, en een landschapsgezicht van het Engelse platteland.
Het werk van Gainsborough bestond voornamelijk uit deze twee verschillende genres, maar hun opvallende combinatie naast elkaar in dit uitgebreide horizontale formaat is uniek in Gainsboroughs oeuvre, en uiterst zeldzaam voor andere schilders.
Waar te vinden?
Mr. And Mrs. Robert Andrews van Thomas Gainsborough is te vinden in de National Gallery in Londen.
Zelfprortret Thomas Gainsborough, 1758
40. Pollice Verso (1872) – Jean-Léon Gérôme
Gérôme: 11 mei 1824 – 10 januari 1904
Pollice Verso (van het Latijn : met een gedraaide duim) is een schilderij uit 1872 van de Franse kunstenaar Jean-Léon Gérôme, met het gelijknamige Romeinse gebaar gericht op de winnende gladiator.
Het gebaar met de duim omlaag op het schilderij wordt door toeschouwers in het Colosseum , inclusief de Vestalen , gegeven aan de zegevierende murmillo, terwijl de verslagen retiarius twee vingers opsteekt om om genade te smeken.
Het schilderij is een inspiratiebron voor de film Gladiator uit 2000, waarin Commodus een opgeheven duim uitstrekt om de held van de film, Maximus, te sparen.
Waar te vinden?
Pollice Verso van Jean-Léon Gérôme is te vinden in het Phoenix Art Museum in Phoenix, Arizona
Jean-Léon Gérôme
41. L’embarquement pour Cythère (1717) – Antoine Watteau
Inscheping voor Cythère / Pilgrimage To Cythera
Watteau: 10 oktober 1684 – 18 juli 1721
Het schilderij is ook bekend als Reis naar Cythera en Bedevaart naar het eiland Cythera. Watteau presenteert dit werk in 1717 als presentatiestuk voor de de Koninklijke Academie voor Schilderkunst en Beeldhouwkunst.
Het schilderij bevindt zich nu in het Louvre , Parijs. Een tweede versie van het werk, soms Pilgrimstocht naar Cythera genoemd om het te onderscheiden, is rond 1718 of 1719 door Watteau geschilderd en bevindt zich in Paleis Charlottenburg, Berlijn.
Het schilderij beeldt een ‘fête galante’ uit. Dit is een amoureus feest of feest waar de aristocratie van Frankrijk van geniet na de dood van Lodewijk XIV, dat algemeen wordt gezien als een periode van losbandigheid, plezier en vrede, na de sombere laatste jaren van de vorige regering.
Waar te vinden?
L’embarquement pour Cythère van Antoine Watteau is te vinden in Slot Charlottenburg (Schloss Charlottenburg) het grootste paleis in Berlijn.
Zie hier de 10 bekendste werken van Antoine Watteau.
Portret van Watteau door Rosalba Carriera, 1721
42. Les grandes baigneuses (1906) – Paul Cézanne
De grote baadsters / Large Bathers
Cézanne: Aix-en-Provence, 19 januari 1839 – aldaar, 23 oktober 1906
Les Grandes Baigneuses is te zien in het Philadelphia Museum of Art. Het is het grootste van een serie baadster-schilderijen van Cézanne. De anderen bevinden zich in het Museum of Modern Art in New York City, National Gallery, Londen, de Barnes Foundation, Pennsylvania, en het Art Institute of Chicago.
Cézanne werkte zeven jaar aan het schilderij, en het bleef onvoltooid op het moment van zijn overlijden in 1906. De abstracte naakte vrouwen in geven het schilderij spanning en dichtheid. Het is uitzonderlijk onder zijn werk in symmetrische afmetingen, met de aanpassing van de naakte vormen aan het driehoekige patroon van de bomen en de rivier.
Waar te vinden?
Les grandes baigneuses van Paul Cézanne is te vinden in het Philadelphia Museum of Art in Philadelphia.
Zie hier → de meest beroemde schilderijen van Paul Cézanne op deze website.
Paul Cézanne
43. De astronoom (1668) / The Astronomer – Johannes Vermeer
Vermeer: gedoopt Delft, 31 oktober 1632 – Delft, 15 december 1675
De astronoom is een intrigerend werk dat een man toont verdiept in astronomische studie. Het schilderij, bekend om zijn verstilde sfeer en subtiele lichtval, weerspiegelt Vermeers fascinatie voor wetenschappelijke onderwerpen en het lichtspel in interieurs.
In dit schilderij kijkt de astronoom naar een hemelglobe van de Nederlandse cartograaf Jodocus Hondius, wat zijn interesse in de kosmos benadrukt. De astronoom is samen met De geograaf één van Vermeers weinige werken die wetenschappelijke thema’s verbeelden.
Waar te vinden?
De astronoom van Johannes Vermeer is in het bezit van het Louvre.
Zie hier → de tien meest beroemde schilderijen van Johannes Vermeer op deze website.
44. La Vague (1896) – William-Adolphe Bouguereau
De golf / Wave
Williams Bouguereau: La Rochelle, 30 november 1825 – La Rochelle, 19 augustus 1905
Dit toont een jonge vrouw die naakt in een rotsachtig landschap staat, omringd door de branding van een golf. Ze lijkt verloren in gedachten terwijl ze met een enigszins melancholische blik in de verte staart.
Het schilderij is een prachtig voorbeeld van Bouguereaus meesterschap in het weergeven van de menselijke vorm en het creëren van een sfeer van sereniteit en emotie.
Bouguereau’s La Vague is één van zijn meest bekende werken en wordt vaak geprezen om zijn technische vaardigheid en emotionele diepte. Het is een uitstekend voorbeeld van het neoclassicisme, een kunststroming die teruggreep op de idealen en esthetiek van de klassieke oudheid.
Waar te vinden?
La Vague van Bouguereau is privébezit.
Zelfportret, William-Adolphe Bouguereau (1886)
45. Val der Verdoemden (1620) – Peter Paul Rubens
The Fall Of The Damned
Rubens: Siegen, 28 juni 1577 – Antwerpen, 30 mei 1640
Het schilderij toont een dramatische voorstelling van de val van de verdoemden in de hel, geïnspireerd door religieuze en mythologische thema’s.
Op het schilderij zijn verschillende figuren te zien die naar beneden vallen in een kolkende massa van demonen en monsterlijke wezens die de hel vertegenwoordigen. Het is een levendige en angstaanjagende voorstelling, typisch voor Rubens’ vermogen om emoties en beweging krachtig weer te geven.
Rubens was een meester in het gebruik van kleur, licht en compositie, en deze vaardigheden komen tot uiting in Val der Verdoemden. Het schilderij heeft een sterke visuele impact en roept een gevoel van dreiging en wanhoop op, wat typerend is voor de barokke esthetiek.
Val der Verdoemden is één van Rubens’ meest indrukwekkende werken en wordt vaak beschouwd als een hoogtepunt van zijn carrière als kunstenaar.
Waar te vinden?
De Val der Verdoemden van Rubens bevindt zich in de collectie van het Musée des Beaux-Arts de Lyon.
Peter Paul Rubens
46. Un bar aux Folies Bergère (1882) – Édouard Manet
Een bar in de Folies-Bergère / A Bar At The Folies Bergere
Manet: Parijs, 23 januari 1832 – Parijs, 30 april 1883
Het toont een scène in de Folies-Bergère, een populaire uitgaansgelegenheid in Parijs tijdens de late 19e eeuw. Op het schilderij staat een barvrouw achter een bar, omringd door flessen drank en glazen. Aan de bar hangt een spiegel waarin de reflectie van de barvrouw te zien is, evenals een man die voor haar staat en met haar lijkt te praten.
Het schilderij staat bekend om zijn complexe compositie en de manier waarop Manet speelt met perspectief en reflectie. De reflectie in de spiegel lijkt niet helemaal overeen te komen met de scène die ervoor wordt weergegeven, wat een gevoel van vervreemding en mysterie toevoegt aan het werk.
Een bar in de Folies-Bergère is een hoogtepunt van het impressionisme en is een van de meest iconische werken van Manet.
Waar te vinden?
Het schilderij Un bar aux Folies Bergère bevindt zich tegenwoordig in de collectie van het Courtauld Institute of Art in Londen.
Zie hier → de top 10 bekendste schilderijen van Édouard Manet.
47. Christus in de storm op het meer van Galilea (1633) – Rembrandt
The Storm On The Sea Of Galilee
Rembrandt: Leiden, 15 juli 1606/1607 – Amsterdam, 4 oktober 1669
Het doek toont Jezus die de golven kalmeert van het Meer van Galilea, zoals beschreven in het Evangelie volgens Marcus. De golven beuken krachtig op de romp van het schip. De houten constructie dreigt te breken.
Het tuig raakt los en vliegt gevaarlijk boven de hoofden van de bemanning. Iedereen is bezig zichzelf te redden. Op het schip portretteerde Rembrandt ook zichzelf.
Waar te vinden?
Christus in de storm op het meer van Galilea hing in het Isabella Stewart Gardner Museum in Boston, tot het in 1990 gestolen werd. Het is het enige zeegezicht dat van Rembrandt bekend is.
Zie hier → de meest beroemde werken van Rembrandt op deze website.
Rembrandt – Zelfportret met baret en opstaande kraag, ca. 1659
48. De lachende cavalier (1624) / The Laughing Cavalier – Frans Hals
Hals: Antwerpen, 1582/1583 – Haarlem, 26 augustus 1666
Het toont een zelfverzekerde man uit de nieuwe burgerij in zwierige kleding. Hals was bij leven enige tijd de meest eminente portretschilder van Haarlem.
De afgebeelde figuur gaat zwierig gekleed in rijke modieuze kledij, met een prachtig geborduurd wambuis, een extravagante kanten kraag en imposante manchetten. Met name de kleding van de man is met groot technisch meesterschap afgebeeld. De weergave van de delicate kant aan de mouwen en de stevige glanspunten op de geborduurde motiefjes is erg verfijnd.
Tegelijkertijd zien we elders vrijmoedige penseelstreken, bijvoorbeeld in de zwarte krabbels op de sjerp. Op de mouwen zijn een groot aantal liefdessymbolen te zien: flakkerende toortsen, liefdesknopen, harten en pijlen, bijen. Dit kan er op wijzen dat het hier een verlovingsportret betreft.
Waar te vinden?
De lachende cavalier van hals is te zien in The Wallace Collection in Londen.
Zie hier → de beroemdste schilderijen van Frans Hals op deze website.
Beroemdste schilderijen van Frans Hals
49. Rue de Paris, temps de pluie (1877) / Straat in Parijs, regenachtig weer / Paris Street In Rainy Weather – Gustave Caillebotte
Caillebotte: Parijs, 19 augustus 1848 – Petit Gennevilliers, 21 februari 1894
Dit is één van de bekendste werken van deze impressionistische schilder Caillebotte. Het schilderij geeft het straatbeeld dat ontstond door de stadsvernieuwing van Georges-Eugène Haussmann in Parijs goed weer.
Voor die tijd was het voor voetgangers onmogelijk om ook in de regen op straat te wandelen, omdat een trottoir en goede afwatering ontbraken. De locatie die het schilderij afbeeldt, is bekend: de Place de Dublin, een druk kruispunt in de buurt van het Gare Saint-Lazare in het 8e arrondissement.
Waar te vinden?
Rue de Paris, temps de pluie van Caillebotte is te zien in het Art Institute of Chicago.
Gustave Caillebotte, ca. 1878
Zie hier → de tien van de beroemdste schilderijen van Gustave Caillebotte.
50. Die Füchse (1913) – Franz Marc
De vossen / Foxes
Marc: 8 februari 1880 – 4 maart 1916
Voordat Marc in 1913 Die Füchse schildert, raakt hij geïnspireerd door het Franse kubisme en de orfische werken van Robert Delaunay. In dit schilderij weerspiegelt Marc’s analyse van de dieren in abstracte vormen, gepresenteerd in geharmoniseerde kleuren. De kristallijne compositie lijkt op glas-in-loodramen in middeleeuwse kerken.
Waar te vinden?
Die Füchse van Franz Marc is in privébezit.
Zie hier → de beroemdste werken van Franz Marc op deze website.
Meest beroemde schilderijen ter wereld, de top 51 t/m 75
51. La femme au chapeau (1905) – Henri Matisse
Vrouw met hoed / Woman With A Hat
Matisse: Le Cateau-Cambrésis, 31 december 1869 – Cimiez, nabij Nice, 3 november 1954
Vrouw met hoed is een schilderij van olieverf op doek. Het toont de vrouw van Matisse, Amelie en is geschilderd in 1905 en tentoongesteld op de Salon d’Automne in de herfst van hetzelfde jaar. Dit samen met werken van André Derain, Maurice de Vlaminck en verschillende andere kunstenaars die bekend staan als “Fauves”.
Waar te vinden?
La femme au chapeau van Matisse is te vinden in het San Francisco Museum of Modern Art in San Francisco.
Henri Matisse
Zie hier → de tien meest bekende schilderijen van Matisse op deze website.
52. Watson And The Shark (1778) – John Singleton Copley
Singleton Copley: 3 juli 1738 – 9 september 1815
Watson and the Shark is een olieverfschilderij van de Anglo-Amerikaanse schilder John Singleton Copley. Hierin zien we de redding van de Engelse jongen Brook Watson na een haaienaanval in Havana, Cuba. Copley, toen woonachtig in Londen, schildert drie versies, die zich nu allemaal in de Verenigde Staten bevinden.
Waar te vinden?
Watson And The Shark van John Singleton Copley in het National Gallery of Art in Washington D.C.
Zelfprotret John Singleton Copley ca. 1780-84
53. The Ladies Waldegrave (1780-81) – Joshua Reynolds
Reynolds: Plympton St. Maurice (Devon), 16 juli 1723 – Londen, 23 februari 1792
The Ladies Waldegrave is een groepsportret van Joshua Reynolds, nu te zien in de Scottish National Gallery. Het toont de drie dochters van James Waldegrave, 2de Graaf Waldegrave en Maria Walpole, van links naar rechts, Charlotte (die een streng zijde vasthoudt), Elizabeth (die Charlotte’s streng op een kaart wikkelt) en Anna (die tamboerkant maakt).
Het schilderij is in 1781 tentoongesteld op de Koninklijke Academie en het jaar daarvoor in opdracht van de moeder gemaakt in de hoop potentiële vrijers voor hen aan te trekken, ze waren toen alle drie ongehuwd.
Waar te vinden?
The Ladies Waldegrave van Joshua Reynolds is te vinden Scottish National Gallery in Edinburgh.
54. Whistler’s Mother (1871) – James Abbott McNeill Whistler
McNeill Whistler: 10 juli 1834 – Londen, 17 juli 1903
Ook bekend als Arrangement in Grey and Black No. 1, is het een iconisch schilderij van de Amerikaanse kunstenaar James McNeill Whistler. Het is geschilderd in 1871 en toont de moeder van de kunstenaar, Anna McNeill Whistler, zittend op een stoel in een ingetogen interieur, gekleed in een eenvoudige zwarte jurk.
Het schilderij staat bekend om zijn serene en contemplatieve uitstraling, evenals om de zorgvuldige compositie en het gebruik van kleur. Het werk is een meesterlijke studie van licht en schaduw, waarbij Whistler de subtiele nuances van grijs gebruikt om diepte en textuur te creëren.
Whistler’s Mother is één van de meest iconische werken in de Amerikaanse kunstgeschiedenis en is een symbool geworden van moederliefde en familiebanden. Het schilderij hangt tegenwoordig in de collectie van het Musée d’Orsay in Parijs, Frankrijk, en wordt vaak geleend voor tentoonstellingen over de hele wereld.
Waar te vinden?
Whistler’s Mother is te zien in Musée d’Orsay.
Zie hier → de beroemdste schilderijen van James McNeill Whistler.
55. Bal du moulin de la Galette (1876) – Pierre-Auguste Renoir
Bal van moulin de la Galette / Dance At The Moulin De La Galette
Renoir: Limoges, 25 februari 1841 – Cagnes-sur-Mer, 3 december 1919
Waar te vinden?
Bal du moulin de la Galette van Renoir is te zien in Musée d’Orsay in Parijs.
Zie hier → de bekendste werken van August Renoir.
56. Breezing Up (1873–1876) – Winslow Homer
Homer: Boston, 24 februari 1836 – Prout’s Neck, Maine, 29 september 1910
Breezing Up (A Fair Wind) toont vier figuren in een zeilboot op een zonnige dag, met de wind die de zeilen vult en de golven opspatten. Het schilderij straalt een gevoel van optimisme en deugdelijke maritieme activiteit uit, en is een van Homers bekendste werken.
Het weerspiegelt zijn interesse in het alledaagse Amerikaanse leven en zijn meesterlijke vaardigheid in het weergeven van de zee en het licht.
Waar te vinden?
Breezing Up van Homer is te zien in de National Gallery of Art, Washington, D.C.
Zie hier → beroemdste werken van Winslow Homer op deze website.
57. Onder de golf voor de kust van Kanagawa (1831) – Katsushika Hokusai
Hokusai: Edo, 31 oktober 1760 – aldaar, 10 mei 1849
The Great Wave Off Kanagawa
Onder de golf voor de kust van Kanagawa of De Grote Golf van Kanagawa
Onder de golf voor de kust van Kanagawa is een beroemde houtsnede van de Japanse kunstenaar Katsushika Hokusai, gemaakt rond 1831. Het toont een gigantische golf die dreigt kleine vissersboten te verzwelgen, met de iconische berg Fuji op de achtergrond.
De dynamiek en kracht van de golf staan in contrast met de kalme, majestueuze aanwezigheid van de berg. Dit werk is een van de bekendste afbeeldingen uit Hokusai’s serie ‘Zesendertig gezichten op de berg Fuji’.
Waar te vinden?
De Grote Golf van Kanagawa is te zien in The Sumida Hokusai Museum in Tokio, Japan
58. Nudo seduto su un divano (1917) – Amedeo Modigliani
La belle Romaine / Naakt zittend op een sofa / Large Seated Nude
Modigliani: Livorno, 12 juli 1884 – Parijs, 24 januari 1920
Waar te vinden?
Nudo seduto su un divano van Modigliani is in privébezit.
Zie hier → een aantal beroemde werken van Amedeo Modigliani.
59. Stag Night At Sharkeys (1909) – George Bellows
Bellows: Columbus, Ohio, 12 augustus 1882 – New York, 8 januari 1925
Op dit olieverfschilderij uit 1909 van de Amerikaanse kunstenaar George Wesley Bellows, zijn twee boksers zijn afgebeeld die vechten in de privé-atletiekclub tegenover zijn atelier.
Het maakt deel uit van de Ashcan School-beweging die vooral bekend staat om het weergeven van scènes uit het dagelijks leven in New York City aan het begin van de twintigste eeuw. Dit vaak in de armere buurten van de stad.
Deelnemers aan de boksvereniging waren meestal lid van de club, maar af en toe vochten buitenstaanders met tijdelijke lidmaatschappen. Deze strijders stonden bekend als “deer”.
Waar te vinden?
Stag Night At Sharkeys is te zien in het Cleveland Museum of Art.
George Bellows
60. Garçon à la Pipe (1905) / Jongen met een pijp / Boy With A Pipe – Pablo Picasso
Picasso: Málaga, 25 oktober 1881 – Mougins, 8 april 1973
Garçon à la Pipe is een olieverf op canvas schilderij en is geschilderd in 1905 als Picasso 24 jaar oud is, tijdens zijn Rozenperiode. Dit is kort nadat hij zich in de wijk Montmartre in Parijs heeft gevestigd.
Het schilderij toont een Parijse puberjongen die in zijn linkerhand een pijp houdt en op zijn hoofd een bloemenkrans draagt, omringd door twee bloemversieringen. Het onderwerp was een plaatselijke jongen genaamd “P’tit Louis”, die op jonge leeftijd stierf.
Het schilderij staat vermeld als één van de duurste schilderijen aller tijden, nadat het op 5 mei 2004 op de veiling van Sotheby’s voor $ 104 miljoen is verkocht.
Waar te vinden?
Niet bekend, in privébezit, is gekocht door onbekende koper.
Pablo Diego José Francisco de Paula Juan Nepomuceno María de los Remedios Cipriano de la Santísima Trinidad Ruiz y Picasso: Málaga, 25 oktober 1881 – Mougins, 8 april 1973
61. The Avenue In The Rain (1917) / De laan in de regen – Childe Hassam –
Hassam: 17 oktober 1859, Dorchester, thans stadsdeel van Boston – 27 augustus 1935, Long Island
Afgebeeld wordt een tafereel of Fifth Avenue tijdens de Eerste Wereldoorlog, met gevlag, weergegeven in een Impressionistische stijl.
Hassam schildert in The Avenue in the Rain het later als historisch beschouwde tafereel op Fifth Avenue in New York City, waar mensen in de regen de straat optrokken.
Hier geeft een zee aan vlaggen uiting aan het Amerikaanse patriottische sentiment en de overtuiging dat het land haar isolatiepositie zou moeten laten varen. Op straat is iedereen druk met elkaar in discussie. Met opgestoken paraplu’s trotseren ze de regen, die de “stars and stripes” laat weerspiegelen in het blinkende plaveisel.
Waar te vinden?
The Avenue In The Rain hangt in Het Witte Huis in Washington D.C.
Childe Hassam
62. Annunciazione (1472-1475) – Leonardo Da Vinci
De Annunciatie / Annunciation
Da Vinci: Anchiano (Vinci), 15 april 1452 – Amboise, 2 mei 1519
Leonardo da Vinci maakte het rond 1472 toen hij in het atelier van zijn leermeester Andrea del Verrocchio werkt, mogelijk in samenwerking met andere leerlingen van Verrocchio. Het behoort tot de collectie van de Uffizi in Florence.
Het schilderij toont de aankondiging van de geboorte van Jezus aan Maria door de aartsengel Gabriël. Het tafereel speelt zich af in een tuin van een villa in Florence.
De Engel houdt een Madonnalelie vast, symbool van Maria’s maagdelijkheid en van de stad Florence. Waarschijnlijk heeft Leonardo de vleugels gekopieerd van een vliegende vogel, en zijn deze verlengd door een andere kunstenaar.
Waar te vinden?
Annunciazione van Leonardo Da Vinci is te zien in Uffizi, Florence
63. Die Gesandten (1533) – Hans Holbein de Jonge
De Franse gezanten / The Ambassadors
Holbein de Jonge: Augsburg, 1497/98 – Londen, oktober / november 1543
Holbein portretteert in De ambassadeurs twee mannen in vol ornaat. Links staat Jean de Dinteville, de 29-jarige Franse ambassadeur in Londen, rechts staat diens vriend Georges de Selve, de 25-jarige bisschop van Laveur, die ook diplomatieke taken uitvoerde voor koning Frans I.
De mannen lijken naar hedendaagse begrippen ouder. In de zestiende eeuw was de levensverwachting nog aanzienlijk lager dan nu en bekleedden mannen al vaak op jonge leeftijd hoge posten.
Waar te vinden?
Die Gesandten van Hans Holbein de Jonge is te zien in de National Gallery in Londen.
Zie hier → de Top 10 beroemdste schilderijen van Hans Holbein de Jonge.
64. Flaming June (1895) – Frederic Leighton
Vlammende Juno
Leighton: Scarborough, 3 december 1830 – Londen, 25 januari 1896
Frederic Leighton – Vlammende Juno
Flaming June is een iconisch werk uit de late 19e eeuw, dat een slapende vrouw toont gehuld in een doorzichtige, fel oranje gewaad. Haar houding, de rijke texturen en het spel van licht en schaduw geven het schilderij een dromerige en sensuele sfeer. Leighton vangt hiermee de essentie van rust en schoonheid, typisch voor de academische stijl en het neoclassicisme waar hij deel van uitmaakte.
Het schilderij, vaak bewonderd om zijn kleurenpracht en technische perfectie, is één van Leightons meesterwerken en een emblematisch voorbeeld van laat-Victoriaanse kunst.
Waar te vinden?
Flaming June van Leighton bevindt zich in de Museo de Arte de Ponce in Puerto Rico.
65. Susanna e i vecchioni (1610) – Artemisia Gentileschi
Susanna en de oudsten / Susanna And The Elders
Gentileschi: Rome, 8 juli 1593 – Napels, ca. 1656
In het apocriefe deel van het Bijbelboek Daniël wordt het verhaal verteld van de mooie en vrome Susanna. Terwijl zij alleen een bad neemt in een afgesloten deel van de tuin, wordt zij belaagd door twee oude rechters die een oogje op haar hebben laten vallen.
Zij dreigen haar te beschuldigen van overspel als zij niet op hun oneerbare voorstellen ingaat. Als Susanna weigert, klagen de mannen haar de volgende dag inderdaad aan.
De jonge Daniël, die zich die dag in het publiek bevindt, gelooft in de onschuld van Susanna. Door beide rechters onafhankelijk van elkaar te verhoren, toont hij hun leugens aan, waarna zij tot de doodstraf veroordeeld worden.
Waar te vinden?
Susanna e i vecchioni (1610) van Artemisia Gentileschi bevindt zich momenteel in het Schloss Weißenstein in Pommersfelden, Duitsland.
66. Composition VIII (1923) – Wassily Kandinsky
Kandinsky: Moskou, 16 december 1866 – Neuilly-sur-Seine, 13 december 1944
In 1922 voegt Kandinsky zich bij de faculteit van het Weimar Bauhaus, waar hij een meer sympathieke omgeving ontdekt om kunst te beoefenen. Oorspronkelijk gebaseerd op een Germaanse, expressionistische benadering van kunst maken, komt het Bauhaus-esthetiek tot uiting in het constructivisme, dat in het midden van de jaren twintig internationaal erkenning krijgt.
Terwijl hij daar is, verdiept Kandinsky zijn onderzoek naar de correspondentie tussen kleuren en vormen en hun psychologische en spirituele effecten. In Compositie VIII creëren de kleurrijke, interactieve geometrische vormen een pulserend oppervlak dat afwisselend dynamisch en kalm, agressief en rustig is.
De belangrijkheid van cirkels in dit schilderij voorafschaduwt de dominante rol die ze zouden spelen in veel daaropvolgende werken, culminerend in zijn kosmische en harmonieuze afbeelding Verschillende Cirkels.
‘De cirkel,’ beweert Kandinsky, ‘is de synthese van de grootste tegenstellingen. Het combineert het concentrische en het excentrische in één vorm en in evenwicht. Van de drie primaire vormen wijst het het duidelijkst naar de vierde dimensie.’
Waar te vinden?
Compositie VIII van Kandinsky is te zien Guggenheim in New York City.
Zie hier → de tien beroemdste schilderijen van Kandinsky op deze website.
67. Le Serment des Horaces (1784) – Jacques-Louis David
De eed van de Horatii / The Oath Of Horatii
David: Parijs, 30 augustus 1748 – Brussel, 29 december 1825
Het werk behandelt een belangrijk onderwerp uit de Romeinse mythologie, waar de drie broers Horatii in een-op-eengevechten Rome moesten verdedigen tegen de Curiatii uit Alba, een naburige stad en tevens rivaal.
Uiteindelijk blijft enkel de oudste broer van de Horatii in leven, die vervolgens door zijn zus vervloekt wordt (zij was getrouwd met een van de Curiatii) en haar daarom op haar beurt ook doodsteekt.
Door deze eed zweren de Horatii aan hun vader dat zij het gevecht ofwel zullen winnen ofwel zullen sterven. Het gevecht zelf komt voor in verschillende literaire bronnen, zoals in Ab urbe condita van Titus Livius, maar de eed is door David bedacht.
Waar te vinden?
Le Serment des Horaces van Jacques-Louis David, bevindt zich in het Louvre Museum in Parijs, Frankrijk.
68. Moi et le Village (1911) – Marc Chagall
Ik en het dorp / I And The Village
Zacharovitsj Sjagal: Vitebsk, 6 juli 1887 – Saint-Paul-de-Vence, 28 maart 1985
De betekenis van het schilderij ligt in de naadloze integratie van verschillende elementen van Oost-Europese volksverhalen en cultuur, zowel Wit-Russisch als Jiddisch.
De duidelijk gedefinieerde semiotische elementen zoals de Levensboom en de gewaagde, grillige stijl werden destijds als baanbrekend beschouwd. De hectische, fantasievolle stijl is toegeschreven aan de jeugdherinneringen van Chagall.
Waar te vinden?
Moi et le Village van Marc Chagall, bevindt zich in het Museum of Modern Art (MoMA) in New York City, Verenigde Staten.
Zie hier → de tien beroemdste schilderijen van Marc Chagall op deze website…
69. Dante et Virgile (1850) – William-Adolphe Bouguereau
Dante en Vergelius in de hel
Bouguereau: La Rochelle, 30 november 1825 – aldaar, 19 augustus 1905
Het werk toont een dramatische scène uit Dante Alighieri’s ‘Divina Commedia’. In deze scène uit de ‘Inferno’-sectie van het epische gedicht, observeert Dante samen met zijn gids Vergilius een strijd tussen twee verdoemde zielen.
De zielen, weergegeven als gespierde naakte mannen, zijn verwikkeld in een gewelddadige worsteling. De realistische weergave van de anatomie en de emotionele expressies van de figuren illustreren Bouguereau’s technische vaardigheid.
We zien ook zijn vermogen om de intense emoties van de scène over te brengen. De donkere, sombere achtergrond draagt bij aan de angstaanjagende sfeer van de onderwereld.
Waar te vinden?
Dante et Virgile van Bouguereau bevindt zich in het Musée d’Orsay in Parijs, Frankrijk.
70. Saturno devorando a su hijo (1819-1823) – Francisco Goya
Saturnus verslindt zijn zoon / Saturn Devouring His Son
Ge Goya y Lucientes: Fuendetodos, 30 maart 1746 – Bordeaux, 16 april 1828
Het schilderij toont een mythologische scène waarin de Romeinse god Saturnus (of de Griekse god Kronos) zijn eigen kind opeet, wat verwijst naar de legende waarin Saturnus zijn kinderen verslindt uit angst dat ze hem van de troon zullen stoten.
Goya beeldde deze scène donker en verontrustend af, waarbij Saturnus wordt getoond met verwilderde ogen en brute kracht. Het werk, geschilderd met een somber kleurpalet, toont zijn pessimistische kijk op de menselijke natuur en was onderdeel van Goya’s serie Pinturas Negras (Zwarte Schilderijen), die hij rechtstreeks op de muren van zijn huis schilderde.
Je kunt dit werk bezichtigen in het Museo del Prado in Madrid, Spanje, waar het sinds 1876 onderdeel is van de vaste collectie.
Waar te vinden?
Saturno devorando a su hijo van Goya is te zien in Museo del Prado, Madrid.
Zie hier → de tien beroemde werken van Francisco de Goya op deze website.
71. Alexanderschlacht (1529) – Albrecht Altdorfer
De slag van Alexander de Grote bij Issus / Battle Of Issus
Altdorfer: bij Regensburg, ca. 1480 — aldaar, 2 februari 1538
Alexanderschlacht toont de beroemde slag bij Issus waarin Alexander de Grote het leger van de Perzische koning Darius III versloeg. Altdorfer vangt de grootschalige veldslag met een adembenemend oog voor detail: duizenden miniatuurfiguren zijn in felle kleuren en dynamische bewegingen weergegeven.
Het schilderij is ook opmerkelijk door zijn prachtige weergave van het landschap en de lucht, met dramatische wolkenpartijen en een symbolische zon die Alexander’s troepen lijkt te zegenen. Altdorfer maakt gebruik van een bijna vogelperspectief, waardoor de omvang en complexiteit van de strijd volledig zichtbaar zijn. Het werk benadrukt zowel de grootsheid als de chaos van de oorlog.
Waar te vinden?
Alexanderschlacht van Altdorfer bevindt zich in Alte Pinakothek, München.
72. De aardappeleters (1885) – Vincent Van Gogh
The Potato Eaters
Van Gogh: Zundert, 30 maart 1853 – Auvers-sur-Oise, 29 juli 1890
Van Gogh werd geïnspireerd door een schilderij dat Jozef Israëls enkele jaren eerder maakte van een boerenfamilie aan tafel voor een eenvoudige maaltijd.
Van Gogh heeft meerdere studies gemaakt voordat hij aan het werk begon. Hij zocht telkens naar een nieuwe compositie en expressie.
Waar te vinden?
De aardappeleters is te zien in het Van Gogh Museum te Amsterdam. Een andere versie, de eerste nog niet geheel voltooide versie, hangt in het Kröller-Müller Museum in Otterlo.
73. La naissance de Vénus (1863) – Alexandre Cabanel
De geboorte van Venus / The Birth Of Venus
Cabanel: Montpellier, 28 september 1823 – Parijs, 23 januari 1889
Volgens de bekendste mythe over de geboorte van Venus zou de godin uit het schuim van de zee ontstaan zijn toen Uranus, een van de eerste Griekse goden, door zijn eigen zoon Kronos gecastreerd werd waarbij zijn genitaliën in het water vielen.
Het schilderij van Cabanel beeldt dit moment uit: Venus ligt naakt en uitgestrekt boven op het schuim van de golven. Tegen alle natuurwetten in bevindt haar hele lichaam zich boven het water. Door haar lichaamshouding komen haar borsten prominent naar voren. Boven Venus zweven vijf naakte putti, waarvan er twee op schelpen blazen.
Waar te vinden?
La Naissance de Vénusvan Cabanel bevindt zich in het Musée d’Orsay in Parijs, Frankrijk.
74. Mars et Vénus, allégorie sur la Paix (1770) – Louis-Jean-François Lagrenée
Mars en Venus, Allegorie van de Vrede / Mars And Venus Allegory Of Peace
Lagrenée: Parijs, 21 januari 1725 – aldaar, 19 juni 1805
Louis-Jean-Francois Lagrenee – Mars et Vénus, allégorie sur la Paix / Mars And Venus Allegory Of Peace (1770)
In deze allegorie van de vrede van Louis Jean François Lagrenée gooit Mars, de Romeinse god van de oorlog, de rijke groene bedgordijnen weg die het tafereel omlijsten.
Terwijl het gordijn uiteenvalt, valt het ochtendlicht naar binnen en onthult de vorm van de slapende Venus, de Romeinse godin van de liefde. Mars staart haar aan, volkomen gefascineerd door haar schoonheid.
Haar liefde heeft zijn woeste karakter getemperd, en zijn schild en zwaard liggen verlaten op de grond. In navolging van de gelukzaligheid van de geliefden bouwen een paar witte duiven, die vrede symboliseren, een nest in de helm van Mars.
Lagrenée creëerde zijn mooiste werken, waaronder dit kleine, juweelachtige schilderij, rond 1770. De weelderige plooien van de gordijnen, het delicate lichtspel over stof en huid, en het rijke, ingetogen palet zorgen samen voor een boeiend mooi beeld.
Waar te vinden? Mars et Vénus, allégorie sur la Paix van Louis-Jean-François Lagrenée is te zien Getty Center in Los Angeles.
75. Roter Ballon (1922) – Paul Klee
Rode ballon / Red Balloon
Klee: Münchenbuchsee, 18 december 1879 – Muralto, 29 juni 1940
Roter Ballon is een charmant en speels werk dat een abstract stadslandschap toont, waarin een rode ballon boven de geometrische vormen zweeft. Klee combineert eenvoudige vormen en een levendig kleurenpalet om een gevoel van beweging en luchtigheid op te roepen.
De rode ballon, die zich duidelijk aftekent tegen de rustige achtergrondtinten, brengt een gevoel van jeugdige vreugde in het werk, terwijl de kubistische en abstracte vormen van de stad Klee’s interesse in moderne kunst en het Bauhaus-stijlexperiment illustreren.
Waar te vinden? Roter Ballon van Paul Klee is te zien in het Solomon R. Guggenheim Museum in New York.
Zie hier → de tien beroemdste werken van Paul Klee op deze website.
Meest beroemde schilderijen ter wereld, de top 76 t/m 100
76. The Lady Of Shalott (1888) – John William Waterhouse
De vrouwe van Shalott
Waterhouse: Rome, 6 april 1849 – Londen, 10 februari 1917
Het schilderij toont de vrouwe van Shalott in een boot op weg naar Camelot, waar haar einde wacht. Het werk is thans te zien in Tate Gallery te Londen.
Waterhouse beeldt in zijn schilderij het moment uit van het vertrek van de vrouwe in de boot, vanaf een trap links en de vaag zichtbare toren. Niet liggend, zoals ze eerder vaak werd afgebeeld, maar met opgeheven hoofd gaat ze de dood tegemoet.
Volgens Tennysons gedicht zou ze een klaaglied zingen. Twee van de drie kaarsjes op het voorsteven zijn uit, ten teken dat het einde nabij is. Het kruis dat voor haar ligt symboliseert de offerdood en duidt op een hemels voortbestaan.
Waar te vinden?
The Lady of Shalott van Waterhouse bevindt zich in de Tate Britain in Londen, Verenigd Koninkrijk.
77. Portrait Of A Gentleman Skating (1782) – Gilbert Stuart
Portret van een schaatsende heer
Stuart: 3 december 1755 – 9 juli 1828
Portrait of a Gentleman Skating (ook bekend als The Skater) toont William Grant, een Schotse edelman, die in een elegante en ontspannen houding op het ijs schaatst. Het werk is bijzonder voor die tijd omdat het een ontspannen, dynamische houding laat zien in plaats van de gebruikelijke formele, statische poses die typisch waren voor portretten van de 18e eeuw.
Stuart maakte gebruik van een subtiele kleurenpalet en lichtcontrasten om de beweging en elegantie van zijn onderwerp te benadrukken. Portrait of a Gentleman Skating werd destijds geprezen om zijn informele stijl en is nog steeds een van de bekendste werken van Stuart, die vooral beroemd werd als portrettist van Amerikaanse figuren, waaronder zijn iconische portret van George Washington.
Waar te vinden?
Portrait of a Gentleman Skating van Gilbert Stuart bevindt zich in de National Gallery of Art in Washington, D.C., Verenigde Staten.
78. The Hay Wain (1821) – John Constable
De hooiwagen
Constable: East Bergholt, 11 juni 1776 – Londen-Hampstead, 31 maart 1837
De hooiwagen toont een welvarend boerenland in de late namiddag. Het is een kalm en harmonieus tafereel, waarbij in eerste instantie de aandacht wordt getrokken door de lege hooiwagen en zijn twee berijders, die de paarden door de ondiepe rivier loodsen.
Toch zijn er ook diverse andere tekenen van activiteit te onderkennen. In de bosjes van de rivier staat een man bij een aangemeerde roeiboot, in het midden van de rivier zwemt een groepje eenden.
Bij de sluis lijkt een vrouw wat kleren te wassen of water te scheppen in de kruik naast haar, vooraan loopt een hond langs de oever en kijkt richting de wagen, in de verte zijn landarbeiders zichtbaar en graast vee.
Constable vestigt de aandacht op deze details door minieme lichtstipjes af te zetten tegen de schaduwen, waarmee hij de compositie verlevendigt. Kleine vleugjes rood en wit, zoals die vaak te vinden zijn in het werk van Constable, verschaffen een brandpunt.
Waar te vinden?
The Hay Wain van Constable bevindt zich in de National Gallery in Londen, Verenigd Koninkrijk.
Zie hier → de 10 beroemdste schilderijen van John Constable op deze website.
79. The Boat Trip (1893-1894) – Mary Cassatt
Het boottochtje
Cassatt: Allegheny (Pittsburgh, Pennsylvania), 22 mei 1844 – Le Mesnil-Théribus (Oise, bij Parijs), 14 juni 1926
Mary Cassatt schilderde dit werk in de winter van 1893-94 in Antibes aan de Côte d’Azur. De hoge horizon en de grote kleurvakken die het schilderij veel van zijn diepte ontnemen, zijn aan Japanse voorbeelden ontleend.
Dat geldt ook voor de ongebruikelijke weergave van de roeier, aan de rand van het schilderij en van dichtbij op de rug gezien. De keuze voor deze invalshoek zorgt er ook voor dat delen van de boot worden afgesneden door de rand van het schilderij.
Deze close-up in combinatie met felle, gedurfde kleuren doet denken aan sommige werken die Vincent van Gogh enkele jaren eerder maakte.
Mogelijk is ook Manets Varen een bron van inspiratie voor Cassatt geweest. Beide schilderijen delen naast de onderwerpkeuze ook de raadselachtige verhouding tussen de afgebeelde personen.
Waar te vinden?
The Boat Trip van Mary Cassatt bevindt zich in de Metropolitan Museum of Art (Met) in New York City.
80. Venere di Urbino (1538) – Titiaan
Venus van Urbino
Titiaan: Pieve di Cadore, ca. 1488–1490 – Venetië, 27 augustus 1576
Venere di Urbino is één van de beroemdste renaissancistische weergaven van de godin Venus en toont haar liggend op een bed, naakt en verleidelijk naar de kijker kijkend. Haar lichaam is zacht en elegant weergegeven, met subtiele schaduwen die de vorm benadrukken. Op de achtergrond zien we een bediende en een hondje, symbolen die mogelijk staan voor trouw en huiselijkheid.
Het werk was bedoeld als een intiem, sensueel portret en toont Titiaans meesterlijke gebruik van kleur en licht. De schilder maakte het waarschijnlijk in opdracht van de hertog van Urbino, en het werd gezien als een beeld van zowel schoonheid als vruchtbaarheid, met een delicate balans tussen erotiek en esthetiek.
Waar te vinden?
Venus van Urbino van Titiaan, bevindt zich in de Galleria degli Uffizi in Florence, Italië.
81. Adorazione dei Magi (1423 ) – Gentile da Fabriano
Aanbidding door de wijzen / Adoration Of The Magi
Da Fabriano: in of nabij Fabriano, ca. 1370/1375 – Rome, 1427
Adorazione dei Magi is een meesterwerk van de Internationale Gotiek. Dit indrukwekkende altaarstuk werd geschilderd voor de kapel van de familie Strozzi in de kerk van Santa Trinita in Florence en toont het bezoek van de Drie Wijzen aan het Christuskind. Het werk is rijk gedetailleerd en gedecoreerd met vergulding, wat typerend is voor de stijl van die tijd.
Het schilderij is gevuld met sierlijke details, levendige kleuren en kostbare kleding van de figuren, wat de pracht en praal van het moment benadrukt. Gentile da Fabriano combineert hierbij realistische elementen, zoals dieren en gezichtsuitdrukkingen, met decoratieve patronen en sierlijkheid, wat het werk een verfijnde en bijna sprookjesachtige uitstraling geeft.
Waar te vinden?
Het schilderij is te zien in Galleria degli Uffizi in Florence.
82. Ritratto di giovane uomo (1513–1514) – Raphael
Portret van een jonge man / Portrait Of A Young Man
Rafaël: Urbino, 6 april 1483 – Rome, 6 april 1520
Het portret van een jonge man toont een zelfverzekerde jonge man in rijke kleding. Hoewel de identiteit van de geportretteerde niet met zekerheid is vastgesteld, wordt vaak aangenomen dat het een zelfportret van Raphael is.
Het schilderij bevond zich oorspronkelijk in het Czartoryski Museum in Krakau, Polen. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd het in 1939 door de nazi’s in beslag genomen en naar Duitsland overgebracht. Sinds 1945 is het werk vermist en wordt het beschouwd als een van de belangrijkste verloren kunstwerken uit die periode.
Helaas is het originele schilderij nog steeds niet teruggevonden en kan het daarom niet worden bezichtigd. Er bestaan echter enkele kopieën en reproducties die in verschillende musea en collecties te zien zijn. Zo bevindt zich een kopie in de Accademia Carrara in Bergamo, Italië.
Waar te vinden?
Het originele schilderij lijkt van de aardbodem verdwenen.
Zie hier → de meest bekende schilderijen van Rafaël.
83. Boulevard Montmartre, soleil après-midi (1897) – Camille Pissarro
Boulevard Montmartre, namiddagzon
Pisarro: Charlotte Amalie, 10 juli 1830 – Parijs, 12 november 1903
Het schilderij Boulevard Montmartre, Overdag van Camille Pissarro maakt deel uit van een serie van veertien werken waarin de kunstenaar de levendige Boulevard Montmartre in Parijs vanuit verschillende momenten van de dag en jaargetijden vastlegde. Dit specifieke werk toont een drukke scène op de boulevard, gezien vanaf de hotelkamer van de kunstenaar, met een uitzicht dat het bruisende stadsleven van eind 19e eeuw perfect weergeeft.
Pissarro, één van de grondleggers van het impressionisme, gebruikte zijn kenmerkende losse penseelstreken en een zachte kleurenpalet om het licht, de beweging en de dynamiek van de Parijse straten vast te leggen. De straat is vol met rijtuigen, wandelaars en bedrijvigheid, waarbij de sfeer van het dagelijks leven in de stad wordt gevangen.
Het schilderij toont niet alleen Pissarro’s meesterlijke techniek, maar ook zijn liefde voor het stedelijke landschap. Door de verschillende momenten in de serie te vergelijken, kunnen we zien hoe Pissarro het spel van licht, schaduw en atmosferische effecten in het stadsbeeld onderzocht.
Afmeting: 74 x 92,8 centimeter
Waar te vinden?
Boulevard Montmartre van Camille Pissarro de Hermitage in Sint-Petersburg.
Zie hier → de beroemdste werken van Camille Pissarro op deze website.
84. Nozze di Cana (1563) – Paolo Veronese
De bruiloft te Kana / The Wedding At Cana
Veronese: Verona, 1528 – Venetië, 19 april 1588
Het schilderij De Bruiloft te Kana, geschilderd door Paolo Veronese, is één van de meest imposante meesterwerken uit de renaissance en het grootste werk in het Louvre. Het doek, met een afmeting van 6,77 × 9,94 meter, vertelt het Bijbelse verhaal uit het Evangelie volgens Johannes 2:1-11. Hier verricht Jezus zijn eerste wonder, waarbij hij tijdens een bruiloft in Kana water in wijn verandert.
Het schilderij barst van de levendige details en dynamische composities. Veronese plaatst het tafereel in een rijk gedecoreerde, theatrale setting die kenmerkend is voor zijn stijl. Omringd door feestelijke gasten, muzikanten en dienaren, zit Jezus centraal aan tafel, terwijl hij het wonder verricht. De luxueuze kleding en architectuur geven het werk een tijdloze grandeur, terwijl de levendige kleuren en het subtiele spel van licht en schaduw de scène tot leven brengen. Het is een eerbetoon is aan zowel goddelijke als menselijke creativiteit
Afmeting: 6,77 × 9,94 meter
Waar te vinden?
Nozze di Cana van Paolo Veronese is te vinden in het Louvre in Parijs.
85. De anatomische les van Dr. Nicolaes Tulp (1632) – Rembrandt
The Anatomy Lesson Of Dr. Nicolaes Tulp
Rembrandt: Leiden, 15 juli 1606/1607 – Amsterdam, 4 oktober 1669
De anatomieles vond plaats op 31 januari 1632. Het Amsterdamse chirurgijnsgilde, waarvan Tulp deel uitmaakte, stond enkel één openbare ontleding per jaar toe.
De anatomieles vond plaats op 31 januari 1632 en werd georganiseerd door het Amsterdamse chirurgijnsgilde, dat jaarlijks slechts één openbare ontleding toestond. Voor deze les werd het lichaam van Aris Kindt (Adriaan Adriaansz.) gebruikt, een 41-jarige crimineel die eerder die dag was opgehangen voor diefstal.
Centraal in het schilderij staat Dr. Nicolaes Tulp, die zijn collega’s een les in anatomie geeft. Om hem heen zijn de chirurgen Jacob Blok, Hartman Hartmansz., Adraen Slabran, Jacob de Witt, Mathijs Kalkoen, Jacob Koolvelt en Frans van Loenen afgebeeld. Hoewel ze in werkelijkheid waarschijnlijk rondom het lichaam stonden, koos Rembrandt voor een compositie waarbij alle figuren zichtbaar zijn, wat de dramatiek en helderheid van de scène versterkt.
Het schilderij werd oorspronkelijk besteld door het chirurgijnsgilde en ging later over naar het Weduwenfonds der Chirurgijnen. Na de opheffing van dit fonds in 1828 verhinderde koning Willem I de openbare verkoop en voegde het toe aan het Koninklijk Kabinet van Schilderijen, nu het Mauritshuis.
Afmeting: 169,5 cm × 216,5 cm
Waar te vinden?
De anatomische les van Dr. Nicolaes Tulp van Rembrandt is te zien Mauritshuis in Den Haag.
Rembrandt – Zelfportret met baret en opstaande kraag, ca. 1659, National Gallery of Scotland, Edinburgh
86. Le radeau de la Méduse (1818) – Theodore Gericault
Het vlot van de Medusa / The Raft Of The Medusa
Géricault: Rouen, 26 september 1791 – Parijs, 26 januari 1824
Het schilderij is gebaseerd op de beruchte schipbreuk van het Franse fregat Méduse. Dit vindt plaats in juli 1816 in de Atlantische Oceaan, net buiten de westkust van Afrika.
Aan boord is een groot vlot, La Machine genoemd, gebouwd. Bij het zinken van het schip moeten 149 opvarenden hun leven redden op dit vlot. Echter, de kapitein en officieren laten hen zonder voedsel of water aan hun lot over en gaan zelf aan boord van een echte reddingssloep.
Van 5 tot 17 juli dobbert het vlot rond als het eindelijk wordt gevonden door het zusterschip Argus. Er zijn er nog slechts vijftien mensen in leven. De anderen zijn overboord gesprongen, geduwd, verhongerd of opgegeten.
De ramp, die resulteert in de dood van 140 opvarenden (bemanning en passagiers), trekt veel aandacht in heel Europa door het verhaal van de overlevenden. Dit verhaal brengt de Franse regering in diskrediet door zowel de bekwaamheid van de kapitein als de organisatie van de reddingsoperatie in twijfel te trekken.
Theodore Gericault – Le radeau de la Méduse / Het Vlot van de Medusa / The Raft Of The Medusa (1818)
Waar te vinden?
Het vlot van de Medusa van Théodore Géricaul hangt in het Louvre in Parijs.
Zie hier → de bekendste schilderijen van Theodore Géricault op deze website.
87. Il bacio (1859) – Francesco Hayez
De kus / The kiss
Hayez: Venetië, 10 februari 1791 – Milaan, 21 december 1882
De kus toont een jong koppeltje in een middeleeuwse setting, bij een zwaar romaans bouwwerk.
De man is gekleed in een bruine reismantel waaronder een dolk herkenbaar is, een rode pofbroek en een spitse hoed met veer, die zijn gezicht bedekt. De vrouw draagt een elegante zijden jurk.
Er lijkt sprake van een gepassioneerd rendez-vous, waarbij beiden elkaar innig kussen. Hun houding, waarbij de vrouw licht achterover leunt tegen de gebogen knie van de man, is klassiek dramatisch.
De hand van de vrouw lijkt te zinderen van hartstocht, terwijl die van de man haar gezicht omvat. De schaduw rechts accentueert de lengte van haar sensueel vallende rok. Het lijkt of ze zich op een geheime plaats bevinden, een kus stelen.
Waar te vinden?
Il bacio van Francesco Hayez is te zien in Pinacoteca di Brera in Milaan.
88. Le Bain (1880 – 1885) – Jean-Léon Gérôme
Het bad / The Bath
Gérôme: Vesoul, 11 mei 1824 – Parijs, 10 januari 1904
Gérôme weigerde mee te gaan in het door Monet en Manet begonnen impressionisme en trachtte vast te houden aan de traditie van het Franse neoclassicisme.
Waar te vinden?
Le Bain va Jean-Léon Gérôme is te vinden in het Fine Arts Museums of San Francisco in Californië.
89. Fort Vimieux (1831) – Joseph Mallord William Turner
Turner: Covent Garden (Londen), 23 april 1775 – Chelsea (Londen), 19 december 1851
De meeste auteurs zijn het erover eens dat Turner hier de zondigheid van de mensheid aan de kaak stelt. Volgens de laatste inzichten zou het hier gaan om een ‘schijnparadijs’, waarin de mensheid zich waant in een situatie zoals die bestond voor de zondeval, zonder besef van gevaar en zonder kennis van goed en kwaad.
De Tuin der lusten bestaat in feite uit vier schilderijen: een voorstelling in gesloten stand (buitenzijde) en drie voorstellingen in geopende stand (binnenzijde). Deze vier voorstellingen zijn zowel fysiek als inhoudelijk met elkaar verbonden.
Aangenomen wordt dat de voorstelling in gesloten stand gezien moet worden als inleiding tot de hoofdvoorstelling aan de binnenzijde.
Waar te vinden?
Fort Vimieux (1831) door Joseph Mallord William Turner bevindt zich in de Tate Britain in Londen.
Zie hier → de bekendste schilderijen van J.M.W. Turner.
90. Washington Crossing The Delaware (1850 – 1851) – Emanuel Gottlieb Leutze
Gottlieb Leutze: Schwäbisch Gmünd, 24 mei 1816 – Washington, 18 juli 1868
Emanuel Gottlieb Leutze – Washington Crossing The Delaware (1850 – 1851)
Het schilderij verbeeldt George Washington en zijn leger, die in de vroege ochtend van 25 december 1776 de met ijs bedekte rivier de Delaware overstaken voor een verrassingsaanval op de Britten bij Trenton.
Tijdens de op de overtocht volgende aanval versloegen ze op verpletterende wijze een Brits garnizoen, dat overigens voornamelijk werd gevormd door Duitse huurlingen. Deze zogenoemde slag bij Trenton wordt als een van de beslissende momenten gezien uit de Amerikaanse Onafhankelijkheidsoorlog.
Waar te vinden?
Washington Crossing the Delaware van Emanuel Gottlieb Leutze bevindt zich in het Metropolitan Museum of Art (Met) in New York City.
91. Tuin der lusten (1480-1490) – Hieronymus Bosch
The Garden Of Earthly Delight
Bosch: ‘s-Hertogenbosch, ca 1450. – aldaar begraven, 9 augustus 1516
De tuin der lusten (ca. 1500-1505) – Hieronymus Bosch
De meeste auteurs zijn het erover eens dat de schilder hier de zondigheid van de mensheid aan de kaak stelt. Volgens de laatste inzichten zou het hier gaan om een ‘schijnparadijs’, waarin de mensheid zich waant in een situatie zoals die bestond voor de zondeval, zonder besef van gevaar en zonder kennis van goed en kwaad.
De Tuin der lusten bestaat in feite uit vier schilderijen: een voorstelling in gesloten stand (buitenzijde) en drie voorstellingen in geopende stand (binnenzijde).
Deze vier voorstellingen zijn zowel fysiek als inhoudelijk met elkaar verbonden. Aangenomen wordt dat de voorstelling in gesloten stand gezien moet worden als inleiding tot de hoofdvoorstelling aan de binnenzijde.
Waar te vinden?
De Tuin der Lusten van Hieronymus Bosch bevindt zich in het Museo del Prado in Madrid.
Zie hier → de tien beroemdste werken van Jheronimus Bosch op deze website.
92. Cena in Emmaus (1601) – Caravaggio
Avondmaal in Emmaüs / Supper At Emmaus
Caravaggio: Milaan, 29 september 1571 – Porto Ercole, tegenwoordige gemeente Monte Argentario, 18 juli 1610
Avondmaal in Emmaüs is een schilderij van de Italiaanse kunstschilder Caravaggio, in opdracht van diens mecenas Ciriaco Mattei geschilderd in 1601, olieverf en tempera op linnen, 141 × 196,2 centimeter groot.
Het toont Jezus Christus die het avondmaal zegent, een tafereel uit het paasverhaal van de Emmaüsgangers. Het schilderij behoort tot de collectie van de National Gallery te Londen.
Waar te vinden?
Cena in Emmausvv bevindt zich in de National Gallery in Londen, Verenigd Koninkrijk.
Zie hier → de beroemdste schilderijen van Caravaggio.
Caravaggio
93. Das Rosenkranzfest (1506) – Albrecht Dürer
Het Rozenkransfeest / Feast Of The Rosary
Dürer: Neurenberg, 21 mei 1471 – aldaar, 6 april 1528
Das Rosenkranzfestv is een altaarstuk dat een feestelijke toewijding aan de Maagd Maria uitbeeldt. Het werk toont de Maagd Maria en het Christuskind die rozenkransen uitdelen aan verschillende figuren, waaronder belangrijke religieuze en wereldlijke leiders zoals paus Julius II en keizer Maximiliaan I. Maria zit centraal op een troon onder een baldakijn, omringd door een menigte die eer betoont.
Het schilderij werd gemaakt tijdens Dürers verblijf in Venetië en toont zijn meesterschap in details en het gebruik van levendige kleuren, waarmee hij de Venetiaanse stijl combineerde met zijn eigen gedetailleerde Duitse stijl.
Waar te vinden?
Das Rosenkranzfest van Albrecht Dürer bevindt zich in de Národní Galerie (Nationale Galerie) in Praag, Tsjechië.
Zie hier → de beroemdste werken van Albrecht Dürer op deze website.
94. The Hireling Shepherd (1851) – William Holman Hunt
Holman Hunt: Londen, 2 april 1827 – Kensington, 7 september 1910
The Hireling Shepherd is een schilderij van de prerafaëlitische kunstenaar William Holman Hunt. Het stelt een herder voor die zijn kudde verwaarloost ten gunste van een aantrekkelijk plattelandsmeisje aan wie hij een doodskophavikmot laat zien. Over de betekenis van het beeld is veel gedebatteerd.
Waar te vinden?
The Hireling Shepherd van William Holman Hunt bevindt zich in de Manchester Art Gallery in Manchester, Verenigd Koninkrijk.
William Holman Hunt
95. Jagers in de sneeuw (1565) – Pieter Bruegel de Oudere
Hunters In The Snow
Bruegel de Oude: Breugel of Breda, ca. 1525-1530 – Brussel, 9 september 1569
Het werk maakt deel uit van een serie van een zestal schilderijen over de seizoenen van het jaar en wordt gerekend tot de renaissance-periode in de Nederlanden. Het behoort tot de collectie van het Kunsthistorisches Museum te Wenen.
Waar te vinden?
Jagers in de sneeuw van Pieter Bruegel de Oudere bevindt zich in het Kunsthistorisches Museum in Wenen.
Pieter Breugel de Oudere, waarchijnlijk een zelfportret, 1565
96. Le Germe des areois (1892) – Paul Gauguin
Het zaad van de Areoi / The Seed Of Areoi
Gauguin: Parijs, 7 juni 1848 – Atuona op de Marquesaseilanden, 8 mei 1903
Dit schilderij van Paul Gauguin maakt deel uit van zijn Tahitiaanse periode, waarin hij geïnspireerd werd door de cultuur en natuur van Tahiti, een eiland in de Stille Oceaan.
Het schilderij toont een aantal Tahitiaanse figuren in een weelderige tropische omgeving. Centraal staat een naakte Tahitiaanse vrouw, omringd door andere figuren, waaronder mannen en vrouwen, die lijken te dansen of te bewegen in een rituele context.
De vrouw wordt vaak geïdentificeerd als Tehura, Gauguins geliefde en een veelvoorkomend onderwerp in zijn werken uit deze periode.
“Le Germe des Areois” staat bekend om zijn levendige kleuren, gedurfde lijnen en symbolische elementen die typisch zijn voor Gauguins stijl. Het schilderij weerspiegelt zijn fascinatie voor primitieve culturen en zijn zoektocht naar een ongerept en spiritueel paradijs.
Het werk is een belangrijk voorbeeld van het symbolisme en postimpressionisme.
Waar te vinden?
Le Germe des Areois van Gauguin bevindt zich in het Musée d’Orsay in Parijs.
Paul Gauguin in 1891
Zie hier → de 10 beroemdste schilderijen van Paul Gauguin op deze website.
97. De Wolgaslepers (1870 – 1873) – Ilya Repin
Barge Haulers On The Volga
Repin: Tsjoehoejiv (Russische Rijk), 5 augustus – Kuokkala (Finland), 29 september 1930
Dit schilderij van Repin is exemplarisch voor de kunstenaarsgroepering Peredvizjniki, die behoort tot de kunststroming Realisme. Het bevindt zich in de collectie van het Russisch Museum te Sint-Petersburg.
Waar te vinden?
De Wolgaslepers van Ilya Repin is te vinden in het Russisch Museum in Sint-Petersburg.
Ilya Repin
Zie hier → de tien beroemdste schilderijen van Ilya Repin op deze website.
98. Odalisque (1745) – François Boucher
Boucher: Parijs, 29 september 1703 – aldaar, 30 mei 1770
Het werk Odalisque van François Boucher toont een klassiek thema in de kunstgeschiedenis: de afbeelding van een odalisque. Een odalisque was oorspronkelijk een vrouwelijk lid van een harem in een Ottomaans paleis, en in de kunst werd het een populair onderwerp dat vaak geassocieerd werd met sensuele en exotische beelden.
François Boucher was een Franse kunstschilder en tekenaar uit de rococo-periode. Hij was bekend om zijn weelderige en sensuele stijl, en zijn werk werd sterk beïnvloed door de smaak van het hof van Lodewijk XV.
In Boucher’s Odalisque zien we een vrouwelijke figuur, vaak een naakte of halfnaakte vrouw, in een weelderige en exotische omgeving. De odalisque wordt vaak afgebeeld in een ontspannen pose, omringd door luxueuze stoffen, kussens en decoratieve elementen.
Het schilderij weerspiegelt de fascinatie van de 18e-eeuwse Europese kunst met oriëntaalse thema’s en de zoektocht naar het exotische.
Boucher’s stijl, met zijn zachte kleurenpalet, gracieuze lijnen en sensuele weergave van het vrouwelijk lichaam, was representatief voor de rococo. Zijn werk, inclusief schilderijen zoals Odalisque, bleef invloedrijk en populair gedurende de 18e eeuw en daarna.
Waar te vinden?
Odalisque van François Boucher is te zien in het Louvre in Parijs.
François Boucher Boucher door Gustaf Lundberg, 1741
99. I bari (1594) – Caravaggio
De valsspelers / Cardsharps
Caravaggio: Milaan, 29 september 1571 – Porto Ercole, tegenwoordige gemeente Monte Argentario, 18 juli 1610
Een naïeve jongeman speelt kaart met een van zijn leeftijdsgenoten die, in samenzwering met een oudere vriend van hem, het kaartspel manipuleert.
Alle personages staan rond een tafel bedekt met een verfijnd damasten tafelkleed. Het schilderij is nauwkeurig en beschrijvend in overeenstemming met de artistieke filosofie van Caravaggio.
Het is hoogstwaarschijnlijk een van Caravaggio’s eerste schelmenschilderijen.
Waar te vinden?
I bari (1594) – Caravaggio is te zien in het Kimbell Art Museum, Fort Worth, Verenigde Staten
Caravaggio
100. Le Pont du Gard (1786) – Hubert Robert
The Pont Du Gard
Robert: Parijs, 22 mei 1733 – aldaar, 15 april 1808
Het schilderij Le Pont du Gard is een werk van de Franse kunstenaar Hubert Robert. Hubert Robert (1733-1808) was een 18e-eeuwse schilder die vooral bekend stond om zijn landschappen, architecturale scènes en ruïnes.
Hij werd vaak aangeduid als Robert des Ruines vanwege zijn voorkeur voor het schilderen van vervallen architectuur en antieke ruïnes.
Le Pont du Gard toont het beroemde Romeinse aquaduct, de Pont du Gard, dat zich in de regio Nîmes in Zuid-Frankrijk bevindt. Dit aquaduct is een van de best bewaarde Romeinse bouwwerken en staat op de Werelderfgoedlijst van UNESCO. Het is gebouwd in de 1e eeuw voor Christus en diende als een brug om water van de bron naar de stad te leiden.
Hubert Robert schilderde het Pont du Gard op een pittoreske en ideale manier, met een gevoel voor romantiek en nostalgie. Zijn werk stond bekend om het combineren van architecturale elementen in een fantasievolle omgeving, waarbij hij vaak antieke ruïnes op een schilderachtige manier opnieuw arrangeerde.
Le Pont du Gard is een goed voorbeeld van Hubert Robert’s vermogen om historische en archeologische onderwerpen te combineren met zijn eigen verbeeldingskracht en esthetiek. Het schilderij weerspiegelt de fascinatie van die tijd voor de oudheid en de romantische waardering voor vervallen architectuur.
Waar te vinden?
Le Pont du Gard van Hubert Robert is te zien in het Louvre in Parijs.
Hubert Robert
101. Le Déjeuner sur l’herbe (1863) – Edouard Manet
The Luncheon On The Grass
Manet: Parijs, 23 januari 1832 – aldaar, 30 april 1883
Le Déjeuner sur l’herbe is een beroemd schilderij van de Franse kunstenaar Édouard Manet. Het is geschilderd in 1863 en wordt beschouwd als een van de meest opmerkelijke werken van de moderne kunstgeschiedenis. Het schilderij is ook bekend onder de Engelse titel “Luncheon on the Grass.”
Op het schilderij zien we een naakte vrouw, een naakte man en een geklede vrouw die samen picknicken in een parkachtige omgeving.
De afbeelding van naakte vrouwen in combinatie met geklede mannen was controversieel voor die tijd en zorgde voor veel ophef en discussie toen het voor het eerst werd tentoongesteld op de Parijse Salon van 1863.
Manet doorbrak opzettelijk traditionele conventies in “Le Déjeuner sur l’herbe”. Hij gebruikte een eigentijdse setting, contrasteerde naaktheid met geklede figuren, en schilderde de scène met opvallende licht- en kleureffecten.
Het werk wordt beschouwd als een van de vroegste voorbeelden van het impressionisme en heeft bijgedragen aan de ontwikkeling van moderne kunst.
Le Déjeuner sur l’herbe wordt gewaardeerd om zijn provocerende aard, het uitdagen van heersende artistieke normen en het openen van de weg voor verdere experimenten in de kunst. Het heeft een blijvende invloed gehad op latere kunstenaars en wordt nog steeds beschouwd als een cruciaal werk in de kunstgeschiedenis.
Waar te vinden?
Le Déjeuner sur l’herbe is te zien in het Musée d’Orsay
Édouard Manet
Zie hier → de top 10 bekendste schilderijen van Édouard Manet.

Plaats een Reactie
Meepraten?Draag gerust bij!