Beroemdste werken van William Blake
Beroemdste werken van William Blake
William Blake
Londen, 28 november 1757 – Londen, 12 augustus 1827
Blake was een Engelse schrijver, dichter, tekenaar, schilder en graveur.
Blake groeit op in een warm en onconventioneel middenstandsgezin in Londen. Zijn vader, James, is van Ierse afkomst en heet oorspronkelijk O’Neill. De jonge William is een koppige jongen die niet naar school ging en voornamelijk thuisonderwijs krijgt van zijn moeder.
Hij verslindt boeken van Shakespeare, Milton, Ben Jonson en de Bijbel en leert bovendien Frans, Italiaans, Latijn, Grieks en Hebreeuws. Al snel wordt zijn artistiek talent herkend en aangemoedigd.
Daarnaast blijkt hij een mystieke inslag te hebben en beweert hij visioenen te zien, die hem zijn hele leven zouden beïnvloeden. Op veertienjarige leeftijd begint hij een leerperiode bij graficus James Basire.
Basire laat hem schetsen en tekeningen maken van Westminster Abbey en andere oude kerken in Londen. In deze periode is hij sterk beïnvloed door de gotiek.
Op 21-jarige leeftijd laat de Royal Academy of Arts hem toe, maar hij wil meer zijn dan alleen graficus en verzet zich tegen de conventionele kunstopvattingen van zijn tijd.
Blake is ook poëet
Na zijn huwelijk met Catherine Boucher in 1782 weet hij, met de steun van enkele vrienden, zijn eerste publicatie uit te brengen: Poetical Sketches (1783).
Hoewel zijn mystieke inslag leidt tot symbolisch en vaak duister werk waarin hij een eigen mythologie ontwikkelt, publiceert hij in 1789 ‘Songs of Innocence’.
Dit is een verzameling eenvoudige lyrische gedichten. In 1794 breidt hij deze collectie uit met ‘Songs of Experience’, waarin hij de contrasterende aspecten van het menselijk bestaan verder verkent.
Lees hier → meer over kunst op deze website.
The Ancient of Days (1794) – William Blake
De oude van dagen
The Ancient of Days is een tekening van William Blake, voor het eerst gepubliceerd in 1794, ter illustratie van een profetie.
De compositie ontleent zijn naam aan de Bijbel in het boek Daniël, waarin Urizen wordt afgebeeld die buigt in een cirkelvormige vorm met een wolkachtig raamwerk. Urizens uitgestrekte hand bevat een kompas over de mysterieuze leegte beneden.
De afbeelding is ook gebruikt als paperbackomslag uit 2006 van Stephen Hawking’s boek God Created the Integers uit 2005.
Er zijn momenteel dertien bekende bestaande exemplaren van Europe a Prophecy . Vanwege Blake’s productieproces waarbij elke afdruk met de hand wordt ingekleurd, heeft elke afbeelding zijn eigen unieke eigenschappen.
The Night of Enitharmon’s Joy (1795) – William Blake
De nacht van Enitharmons vreugde
Tate Gallery, Londen
The Night of Enitharmon’s Joy, vaak The Triple Hecate of simpelweg Hecate genoemd, beeldt Enitharmon af. Zij is een vrouwelijk personage in zijn mythologie, een chtonische Grieks-Romeinse godin van magie en de onderwereld. Het werk presenteert een nachtmerrieachtig tafereel met fantastische wezens.
Het beeld kan ook verwijzen naar de Drie Fates, de Moirai uit de Griekse mythologie en de Parcae uit de Romeinse tijd. Ondanks deze toespelingen wijzen critici erop dat een hedendaagse trigger voor Blake’s inspiratie waarschijnlijk de terugkeer naar populariteit van Shakespeares toneelstuk Macbeth is.
Pity (ci. 1795) – William Blake
Medelijden
William Blake creëert Pity (rond 1795) als een kleurenafdruk op papier dat is verfraaid met inkt en aquarel. Het maakt deel uit van de serie werken die bekend staat als de ‘Large Color Prints’.
Het deelt invloeden met zijn eerdere werken uit deze periode uit de Bijbel en Shakespeare. Het stuk is opmerkelijk omdat het een dubbele vergelijking vertegenwoordigt uit het toneelstuk Macbeth in het formaat:
And pity, like a naked new-born babe,
Striding the blast, or heaven’s cherubim, hors’d
Upon the sightless couriers of the air.
Macbeth (1.7.21–23)
The Angel of Revelation (1805) – William Blake
Engel van de Openbaring
The Metropolitan Museum of Art, New York
Blake’s Engel van de Openbaring vertegenwoordigt een episode uit het boek Openbaring waarin Johannes de visioenen beschrijft die hij op het eiland Patmos ervaart.
Op het schilderij van Blake is het kleine figuurtje van Johannes makkelijk te missen. Zijn achterzijde is te zien vanaf de achterkant, middenonder.
Het is de monumentale engel, die zich van boven naar beneden over het beeld uitstrekt, die onze aandacht opeist. Ondanks zijn gespierde lichamelijke vorm lijkt de engel lichtgevend en transcendent.
Met zijn arm en ogen naar de hemel gericht, wordt het bovenlichaam van de engel omgeven door een heldere corona van licht die contrasteert met het donkere en onheilspellende tafereel beneden.
In de onderste helft van het werk lijkt de doorschijnende stof die over het lichaam van de engel is gedrapeerd, om hem heen te golven. Hierdoor ontstaat een wolk ontstaat waaruit de rest van Johannes’ visioen tevoorschijn komt.
Veel details in de afbeelding interpreteren de bijbelpassage (Openbaring 10:1–7) nogal letterlijk. De tekst beschrijft bijvoorbeeld dat de engel benen heeft ‘als vurige pilaren’ en geeft aan dat hij één voet op het land had en de andere op de zee.
Fantasie
Elders past Blake zijn eigen fantasie toe. De regenboog die Johannes over het hoofd van de engel legt, wordt getransformeerd in een explosie van licht. De vage ‘zeven donderslagen’ waarover Johannes schrijft, worden hier gepersonifieerd als zeven spookachtige ruiters.
Blake laat bovendien de tijd ineenstorten, en vertegenwoordigt tegelijkertijd het moment waarop de engel ‘een luide schreeuw gaf als het brullen van een leeuw’. Dit lokte een reactie van de zeven donderslagen en het volgende moment waarop hij zijn hand in een eed naar de hemel opstak.
De Kolossus van Rhodos is gebruikt als inspiratie voor de afbeelding door de kunstenaar van de wateroverspannende houding van de engel, en hij stelde zich de zeven donderslagen voor die in de tekst worden genoemd als paarden die door de wolken galopperen.
Newton (1795)- William Blake
Onder andere in de Collectie Tate Britain, Londen
Isaac Newton is naakt en gehurkt afgebeeld op een rots bedekt met algen, blijkbaar op de bodem van de zee. Zijn aandacht is gevestigd op diagrammen die hij met een kompas op een boekrol tekent. Het kompas is een kleinere versie van het kompas dat Urizen vasthoudt in Blake’s The Ancient of Days.
Blake’s verzet tegen de Verlichting is diepgeworteld. In zijn annotatie bij zijn eigen gravure van het klassieke personage Laocoön schreef Blake: ‘Kunst is de levensboom. Wetenschap is de boom des doods’.
Newtons theorie van de optica is vooral aanstootgevend voor Blake, die een duidelijk onderscheid maakt tussen de visie van het ‘vegetatieve oog’ en de spirituele visie.
De deïstische kijk op God als een verre schepper die geen rol speelt in de dagelijkse gang van zaken is een gruwel voor Blake. Hij beweert regelmatig visioenen van spirituele aard te ervaren.
Hij stelt zijn ‘viervoudige visie’ tegenover de ‘enkelvoudige visie’ van Newton, wiens ‘natuurlijke religie’ van het wetenschappelijk materialisme hij als steriel typeert.
The Great Red Dragon and the Woman Clothed with Sun (1805) – William Blake
De grote rode draak en de vrouw bekleed met de zon
National Gallery of Art – Washington (D.C.)
The Great Red Dragon and the Woman Clothed with Sun is een serie aquarelschilderijen gemaakt door Blake tussen 1805 en 1810. Deze werken illustreren scènes uit het Bijbelboek Openbaring. De serie is opmerkelijk vanwege zijn dramatische en visionaire stijl, kenmerkend voor Blake’s unieke artistieke benadering.
De serie toont een visioen uit het Bijbelboek Openbaring, met name Openbaring 12. Dit gedeelte beschrijft een grote rode draak met zeven koppen en tien hoorns, die probeert een vrouw, bekleed met de zon en op het punt van bevallen, te verslinden. Deze vrouw is een vertegenwoordiging van de Kerk of de Maagd Maria.
The Great Red Dragon and the Woman Clothed with the Sun: De draak wordt in een dreigende houding getoond, klaar om de vrouw, die met stralend licht is afgebeeld, aan te vallen.
The Great Red Dragon and the Woman Clothed with the Sun: The Devil is Come Down: Dit stuk richt zich op de afdaling van de draak. De dreiging en het naderende gevaar voor de vrouw worden benadrukt.
The Great Red Dragon and the Beast from the Sea: Dit schilderij combineert beelden uit twee verschillende visioenen in Openbaring, waarbij de apocalyptische strijd tussen goed en kwaad wordt benadrukt.
Artistieke Stijl
Blake’s stijl in deze schilderijen is zeer expressief en symbolisch. Het gebruik van aquarel zorgt voor levendige kleuren en vloeiende vormen, wat de visionaire kwaliteit van de scènes versterkt.
De figuren zijn afgebeeld met overdreven, bijna surrealistische proporties, wat hun buitenaardse aard benadrukt.
De rode draak vertegenwoordigt Satan of de belichaming van het kwaad. Hierbij zijn meerdere koppen en hoorns zijn macht en vernietigende potentieel symboliseren.
De vrouw bekleed met de zon symboliseert zuiverheid, goddelijkheid en bescherming. Dit is vaak geïnterpreteerd als een representatie van de Kerk of de Maagd Maria.
De dramatische spanning tussen de draak en de vrouw creëert een krachtige visuele verhaallijn van naderend conflict en goddelijke bescherming.
Blake’s intense en dynamische composities roepen een gevoel van urgentie en kosmische betekenis op. Hij nodigt kijkers uit om na te denken over de thema’s goed versus kwaad en de uiteindelijke triomf van de goddelijke wil.
Het werk benadrukt Blake’s visionaire kunstenaarschap en zijn vermogen om bijbelse verhalen te doordrenken met intense emotionele en symbolische diepgang.
The Body of Abel Found by Adam and Eve (1826) – William Blake
Het lichaam van Abel gevonden door Adam en Eva
Het kunstwerk toont een tragische en sombere scène uit de Bijbelse van de moord op Abels. Hierbij is het moment vastgelegd waarop Adam en Eva het levenloze lichaam van hun zoon Abel ontdekken.
Op de voorgrond knielt Eva wanhopig neer, haar armen uitgestrekt naar de hemel alsof ze om genade smeekt of antwoorden zoekt. Naast haar zit Adam, zijn gezicht getekend door verdriet en ongeloof. Dit terwijl hij Abels lichaam vasthoudt in een aangrijpende vertoon van vaderlijk verdriet.
De achtergrond van het kunstwerk bestaat uit een tumultueuze lucht, beschilderd met wervelende wolken en een ondergaande of opkomende zon. Deze maken het tafereel dramatisch en bijna apocalyptisch.
Dit hemelse drama versterkt de emotionele intensiteit van de scène. Het opvallende contrast van het donkere landschap met de vurige lucht accentueert het cataclysmische karakter van de weergegeven gebeurtenis.
Satan Smiting Job with Sore Boils (ci.1826) – William Blake
Satan straft Job met pijnlijke zweren
Het bijbelse ‘Boek Job’ gaat in op het bestaan van kwaad en lijden in een wereld waar een liefdevolle, almachtige God bestaat. Het is beschreven als ‘het meest diepgaande en literaire werk van het hele Oude Testament’.
In het boek Job bespreken God en Satan de grenzen van het menselijk geloof en uithoudingsvermogen. God laat Satan Job dwingen extreme beproevingen en beproevingen te ondergaan. Dit inclusief de vernietiging van zijn gezin.
Desondanks blijft Jobs geloof, zoals God voorspelde, onwankelbaar. Hij wordt door God beloond met het herstel van zijn gezondheid, rijkdom en gezin. Hier laat Blake zien dat Satan Job martelt met zweren.
The Lovers Whirlwind (1827) – William Blake
De wervelwind der geliefden
Dit stuk maakt deel uit van een serie die Dante Alighieri’s ‘De Goddelijke Komedie’ illustreert, specifiek ‘De Hel’. The Lovers Whirlwind toont een scène uit Canto V van ‘De Hel’ waar Dante en zijn gids, Vergilius, de wellustige zielen in de tweede cirkel van de hel tegenkomen.
Deze zielen worden gestraft door eeuwig meegesleurd te worden in een gewelddadige storm. Dit symboliseert de stormachtige aard van hun aardse passies. De meest prominente figuren in de scène zijn Francesca da Rimini en Paolo Malatesta, wiens tragische liefdesverhaal centraal staat in deze canto.
Ze zijn verstrengeld en hulpeloos in de storm, wat hun oncontroleerbare verlangen vertegenwoordigt. De draaiende beweging van de geliefden en de storm om hen heen is vastgelegd met dynamische lijnen en een vloeiende compositie.
De kleuren zijn typisch gedurfd, met een sterk contrast tussen de donkere, stormachtige achtergrond en de verlichte figuren, wat hun benarde situatie benadrukt.
De wervelwind vertegenwoordigt de chaos en het gebrek aan controle, een associatie met vleselijke zonde. De figuren van Paolo en Francesca zijn afgebeeld met een zekere tederheid en tragedie, wat de complexiteit van hun zonde en straf benadrukt.
Blake’s weergave van de scène is bedoeld om empathie en verdriet op te roepen voor de verdoemde geliefden, ondanks hun overtreding. Dit sluit aan bij Dante’s weergave, waar hij zelf wordt geraakt door hun verhaal.
Beïnvloed door Dante
Blake is diep beïnvloed door Dante’s werken en zijn illustraties voor ‘De Goddelijke Komedie’ behoren tot zijn beroemdste werken. Deze illustraties zijn in opdracht gemaakt van John Linnell, een mecenas van Blake.
Het schilderij exemplificeert Blake’s vaardigheid om literatuur en beeldende kunst te combineren om het begrip en de waardering van beide media te vergroten.
Gemaakt in het laatste jaar van Blake’s leven, weerspiegelt dit werk ook zijn blijvende creativiteit en passie voor zijn vak tot het einde.











